Shqiptarë të Italisë - Shqiptari i Italisë

“Italia më mësoi të këndoj, Shqipëria po më dhuron një ëndërr”

Romë, 13 prill 2017 – E lindur në Forli 21 vjet më paë në një familje emigrantësh shqiptarë, Wendy Mardeda po përjeton sot një ëndërr të bukur. E reja italo-shqiptare po merr pjesë në programin televiziv The Voice of Albania, format goxha i suksesshëm në Itali, ku edicionin e parë të të cilit e fitoi Elhaida Dani.

Wendy Mardeda, 21 vjeç“Kam nisur të ndjek muzikën që e vogël fare – thotë Wendy për Il Resto del Carlino – Kur isha 5 vjeç i bija pianos, më vonë nisa të vallëzoj dhe të këndoj”.  Që 9 vjeç, Wendy nis studimin e kantos, “me këngët e Zecchino d’oro – kujton ajo – dhe 14 vjeç ndoqa për rreth 2 vjet Akademinë e Arteve në Forlì”. E që aty, artistja e re ka marrë rrugën e saj: “Lashë shkollën në kërkim të një stili personal timin, nisa të performoj në lokalet e Forlisë dhe në liceun Morgagni”. Wendy nis të shkruajë vetë këngët që interpreton dhe dashurohet pas muzikës pop, deri sa verën e shkuar i jepet një rast i pazakontë: “Isha në Shqipëri për pushime e vendosa të paraqitesha në provat e hyrjes së The Voice of Albania”.

I shkon mirë. Kalon me sukses tre përzgjedhje që i lejojnë të marrë pjesë në netët live që do të transmetohen nga sonte në darkë nga Top Channel. Trajnohet nga këngëtarja kosovare Rona Nishliu që po e përgatit për debutimin në televizion. Wendy tregon me entuziazëm këtë përvojë shqiptare: “Në fillim isha plot dyshime por tani kam ndërruar mendje mbi talent show. Po mësoj shumë gjëra edhe mbi vten e më jepet mundësia të punoj me profesionistë shumë të mirë”.

Wendy Mardeda, 21 vjeç“Është krenari për mua që jam shqiptare e italiane bashkë. Në Itali mësova teknikat e të kënduarit, Shqipëria po më dhuron një ëndërr” e mbyll Wendy duke shtuar “Sido që të mbyllet kjo përvojë, jam e vendosur të bëj realitet ëndrrën time: të bëhem kantautore”. Falënderimet? “Për prindërit e miqtë e mi në Forlì që më kanë ndenjur pranë e më kanë mbështetur”. 

 

 

 

Sopranoja shqiptare, në rolin e Cio-Cio-San në operan e famshme të Puccinit, Madama Butterfly, e ka përforcuar statusin e saj të yllit botëror të muzikës klasike duke merituar edhe fjalët më të mira të kritikës
Nga Fatjona Mejdini, BIRN

Sopranoja shqiptare Ermonela Jaho, në rolin e Cio-Cio-San në operan e famshme të Puccinit Madama Butterfly, ka tërhequr një valë vlerësimesh në Mbretërinë e Bashkuar ditët e fundit, ku gazetat e njohura e cilësuan performancën e saj si të jashtëzakonshme.

Gazeta The Guardian shkroi se ajo kishte “triumfuar” në rol. “Jaho është e përkryer për pjesën, me sy të zbrazët dhe të brishtë, të nxjerrë në pah nga makijazhi i bardhë, që nënvijëzojnë gjendjen e saj vulnerabël. Ajo këndon me aq shumë imagjinatë dhe ngjyrë vokale,” shkroi kritikja operistike e gazetës, Fiona Maddocks.

Artikulli i UK Independent tha se ajo ishte “Cio-Cio-San më e mirë që Londra ka parë në vite”. “Portretizimi i rolit nga sopranoja shqiptare Ermonela Jaho është i freskët dhe prekës, dhe ajo tregon thellësi të pasionit dhe vulnerablitet,” jehoi the Times.

Opera legjendare e kompozitorit italian Giacomo Puccini u vu në skenë në Operën Mbretërore të Londrës më 20 mars dhe biletat janë shitur tashmë për të gjitha datat deri më 10 prill.

Jaho nuk është vlerësuar vetëm në Britani. Media ndërkombëtare nga Australia në SHBA ka folur me superlativa ndërsa ka përshkruar rolin protagonist të artistes.

Shumë janë intriguar nga fakti që sopranoja 43-vjeçare është shqiptare, dhe Jaho ka dëshmuar se vendi i vogël me të shkuar komuniste, mund t’i japë operës një yll me përmasa botërore.

Jaho lindi në vitin 1974 dhe u rrit në Tiranën e periudhës Komuniste. Pasioni i saj për muzikën filloi që fëmijë, ndërsa dëgjonte dhe përpiqej të këndonte këngë popullore shqiptare.

Në një intervistë për televizionin TV Klan në 2012 ajo tha se e ka dëgjuar operën La Traviata për herë të parë vetëm në moshën 14-vjeçare në Tiranë, ndërsa përgatitej të studionte muzikë në liceun Jordan Misja.

“Kur, në aktin e fundit Violeta vdiq, qava sepse u preka jashtëzakonisht. I thashë tim vëllai: nuk do të vdes pa kënduar një herë Traviatën” kujtoi ajo.

Që nga ato ditë të largëta, ajo e ka luajtur Violetën e Traviatës në skenat ndërkombëtare më shumë se 240 herë, nga Viena në Londër e në Sidnej.

Ajo studioi në liceun e Tiranës dhe më pas në Akademinë e Arteve në 1993, ndërsa vendi po përpiqej të shpëtonte nga sistemi i vjetër politik dhe të kthehej në demokraci. Ajo fitoi një bursë dhe i përfundoi studimet për muzikë në akademinë Santa Cecilia në Romë.

Vitet e kaluara në Itali ajo i kujton si të bukura, por gjithashtu dhe kohë të vështira e ndonjëherë depresionuese, pjesërisht prej idesë se suksesi i një shqiptareje në operën italiane nuk i shkonte shumë për shtat profesorëve të saj apo të tjerëve.
“Fillimi ka qenë tepër, tepër i vështirë, sepse qe një botë tërësisht e panjohur për një 18-vjeçare si puna ime. Vija nga Shqipëria me ëndrrën për t'u bërë këngëtare me famë, për të kënduar në teatrot më të mëdhenj të botës. Por me vete kisha një bagazh jete shumë të ndryshëm, mundësi ekonomike në nivelin zero, me një idealizëm shumë të madh në një vend, ku idealizmi të udhëheq drejt e në shtëpinë e depresionit dhe zhgënjimit. Tërësisht e vetme. Duke e menduar tani, them se më ka shërbyer si shkollë jete dhe kam zbuluar tek vetja ime forcën, durimin, duke seleksionuar arsyet për të cilat ja vlen të jetosh e të humbasësh gjumin" është shprehur ajo për vitet e para në emigracion në një intervistë për Shqiptarin e Italisë të dhënë para ca kohëve.

 

Duke u ndier viktimë e paragjykimit dhe ndonjëherë edhe në vështirësi për të siguruar ushqim, ajo ia doli ta mbante ëndrrën gjallë. Puna e saj e lodhshme dhe talenti filluan t’i shpërbleheshin kur filloi karrierën profesionale në Itali dhe në moshën 23-vjeçare fitoi çmimin operistik Giacomo Puccini në Itali.

Shpejt pas kësaj, ajo fitoi konkurse të tjera në Itali dhe Europë ndërsa emri i saj u bë më i njohur në botën e operas europiane.

Ajo u zhvendos në Shtetet e Bashkuara në 2003 ku mundi të performojë në skenë në Nju Jork dhe Filadelfia.

Ndërkohë, ajo filloi të merrte famë ndërkombëtare dhe të performonte në të gjithë botën me program të ngjeshur. Ajo fitoi Çmimin Ndërkombëtar të Operës majin e shkuar.

Megjithatë lidhjet e saj me Shqipërinë mbeten të forta dhe ajo nuk humbet mundësinë të performojë në Tiranë ndërsa viziton familjen e saj.

Në shenjë që nuk e ka harruar atdheun, ajo thotë se planifikon të krijojë një shkollë të muzikës klasike në Tiranë një ditë. Ajo nuk e përjashton idenë e kthimit të përhershëm në vendin nga ku u largua 24 vite më parë.

Mbi Ermonela Jahon mund të lexoni edhe:
Ermonela Jaho fiton çmimin e publikut të International Opera Awards 2016
Ermonela Jaho vlerësohet me medalje nga kryeministri Rama
Ermonela Jaho kthehet në Tiranë me Madama Butterfly
Gli albanesi d’Italia cantano Verdi
Në La Scala, Manon është vetëm Ermonela Jaho
Violeta e Ermonela Jahos emocionon sërish Londrën
Violeta e Ermonela Jahos magjeps Stokholmin
Ermonela Jaho. Violeta shqiptare në 150 vjetorin e Italisë
Triumfi i Ermonelës

 

Intervistë me artisten Elina Duni në Londër
Nga Anila Kadija

The guardian të 20 dhjetorit 2012, kritiku Joan Fordham, shkruan për albumin Matanë malit (ECM) dhe Elinën: “Pas vitit 2004, Duni këndon në shqip dhe kjo gjuhë shndërrohet për të në frymëzim qendror. Meloditë ballkanike ofrohen me një përkushtim të tillë ku teknika bëhet përsosmërisht e përkryer, përrallore dhe krijon ngjashmëri stili me Norma Winston apo Sidsel Endresen".
Elina Duni, artiste jazzi, këngëtare dhe kompozitore shqiptaro-zvicerane, ka lindur në mars të vitit 1981. Vajzë artistësh, ajo e ka lënë Shqipërinë në moshën 10 vjeçe së bashku me nënën e saj dhe ka emigruar në Zvicër, ku ka vazhduar studimet më pas për muzikë klasike dhe jazz.

Anila Kadija: Ju shoh mes veglave muzikore. Janë miq të mirë?

Elina Duni: Janë më të mirët që kam ! Dhe për t’i specifikuar u kam vënë emra të përveçëm. Nuk është për t’u çuditur, ato jetojnë me mua dhe nuk ka si të jetë ndryshe. Marta është kjo kitara 65 vjeçare e ardhur nga Misisipi. Fizarmonika quhet Kampjoni i Botës dhe defi Myzafete. Më shoqërojnë, më duan, por as unë nuk ua kursej përqafimet. Kam një kontakt fizik të bukur me to.

Këndoni shpesh këngë të dëshpëruara, këngë vajtimi, femra i ka lotet ne sy?

Jo, unë nuk e pëlqej vajtimin. Njeriu ka momentet e tija të ndjesisë por mundohem ta përpunoj këtë ndjesi. Kam zgjedhur pozitivitetin. Nuk ka patos në krijimet e mija, ka vetëm jetë.

Çfarë ndieni kur këndoni shqip në skenat jashtë Shqipërisë? A është gjuha e mëmës rikthim në kujtime të bukura?

Unë dua të sjell të kaluarën apo rrënjët në një mënyrë aktuale, në një mënyrë që është bashkëkohore dhe pak ndryshe. Sepse të ribëj të njëjtën gjë si të tjerët nuk ka interes dhe nuk është më as koha. Duhet ditur se publiku i diasporës është një publik të cilit për shumë kohë i është shërbyer tallavaja ose vetëm një muzikë dëfrimi dhe ai ka shumë uri për diçka që ia mbush shpirtin. Pra unë i flas shpirtit, se nuk di të bëj gjë tjetër. Ndaj sa herë jam në skenë përballë çdo publiku mundohem të jem e vërtetë. Kur këndoj këngë të albumit Matanë Malit, kam për zemër këngët Kristal me tekst të Ismail Kadaresë dhe Kur të kujtosh, me tekst të Besa Myftiut, muzikën e të cilave e kam kompozuar vetë.

Edhe në këngën Pamundësi, teksti është shkruar nga nëna juaj Besa Myftiu, lidhje brezash për një stafetë nënë-bijë?

Më ka pëlqyer gjithmonë ajo poezi dhe më është dukur shumë bashkëkohore, megjithëse nëna ime e ka shkruar kur unë kam qënë shumë e vogël. Kjo poezi botuar në librin Miq të humbur është bërë pjesë e imja dhe unë mendoj se mund të më ndodhë diçka e tillë. Më janë zgjuar kujtime të mijat nëpërmjet këtij teksti të shkruar përpara shumë vitesh. Sepse ndjenja është universale. Koha nuk ndryshon asgjë nga çka provon njeriu në momente të caktuara: vdekja, lindja, dashuria, humbja mbeten njëlloj.

Keni shumë fansa? Si e mbani lidhjen me ta? A keni kohë t’i përgjigjeni të gjitha letrave, e-maileve, mesazheve?

Nuk e di a kam shumë! Letra nuk marr! Se sot askush nuk shkruan më letra. Zakonisht u përgjigjem të gjithëve. Për mua, (“attention”, thotë ajo me një frëngjishte të bukur - veçanti e saj) vëmendja ndaj njerëzve është shumë e rëndësishme. Se njerëzit janë e vetmja pasuri që kemi. Rrugëtimi që bëjmë me njëri tjetrin është e vetmja gjë që na lidh. Dhe unë nuk kam se si të jem indiferente. Këtu fillon dhe mbaron mirësjellja. Distanca është për njerëzit që nuk kanë forcë shpirtërore, për njerëzit të cilëve u intereson buja mediatike dhe kaq. Ata njohin vetëm formën e gjërave dhe jo përbërjen. Po të jesh i vërtetë nuk ke përse të snobosh, të injorosh. Vëmendja ndaj të tjerëve është ajo që të bën që edhe si artist në skenë të jesh i adhuruar nga publiku. Përse ne artistët nuk duhet të përgjigjemi me të njëjtën monedhë? Të tërheqim, por edhe të japim vëmendje.

Keni nxjerrë 5 albume. Çfarë keni në plan tani?

Jam duke përgatitur një solo mbi emigrimin apo më saktë shkuljen nga një vend, nga një dashuri, nga një familje. Bëhet fjalë për një projekt artistik të cilin e kam krijuar vetë; edhe tekstet vetë i kam shkruar, në frengjisht dhe në gjermanisht. Shfaqjen e kam prezantuar në Francë e në Zvicër dhe po vazhdoj ta jap. Këndoj në nëntë gjuhë të ndryshme dhe i bije kitarës, pianos, dajres.

Elina Duni e Anila KadijaJeni poliglote…

Flas pesë gjuhë. Anglisht, Frëngjisht, Italisht, Gjermanisht dhe Shqip. Gjuhet ndihmojne per te qene nje mendje e hapur ne te gjithe momentet e jetes por une keshtu flas me publikun pa perfaqesuese. Eshte nje ndjesi e mrekullueshme te komunikosh vet, te dominosh thjesht e qarte skenes. Gjuhet jane pasuri personale qe te behen thesar ne profesion nje dite.

Në moshën 5-vjeçare keni pasur prezantimin e parë në skenën e Radio Televizionit shqiptar. Si vazhdoi ky rrugëtim më vonë?

Unë jam larg skenës shqiptare fizikisht. Promovoj veten nëpërmjet koncerteve dhe pastaj rikthehem në Zvicër. Turnetë kushtojnë dhe bëhen me fonde personale. Kam patur ndonjëherë ndonjë sponsor, por në raste shumë të veçanta, për shembull kur hapa Piramidën ku duhej rindërtuar skena . Por nuk kam patur asnjëherë ndihmë nga ministria apo ndonjë degë finance që mund të investojë mbi artistët që vijnë nga jashtë

 

 

 

"Dritan Çela era una personalità, ma in Italia visse e morì anonimo. Con la sua scomparsa nelle sue statistiche l’Italia avrebbe avuto solo uno straniero in meno, il mondo un cittadino in meno"
Di Gentiana Minga

Egregio sig. Ardizzoni, vorrei ringraziare lo staff dei medici e degli infermieri che stanno facendo l'impossibile per liberare dagli artigli della malattia Dritan Çela, il giovane artista e traduttore, figlio d'arte, per far sì di vederlo di nuovo davanti alla sua scrivania...” (Maksim Cikuli, Ministro della Sanità 2006 Tirana, Albania)

Se Dritan Çela fosse ancora vivo, prima di vederlo di nuovo davanti alla sua scrivania, forse lo avremmo visto sopra un muletto in una fabbrica di Parma, sollevando casse zeppe di conserve di pomodori. La fabbrica dipendeva dalla produzione di quest'ultimi, così un giorno di primavera inoltrata, scherzando con i suoi colleghi di lavoro, il ragazzo disse: “Va bene, lavorare con la pioggia ha il suo lato positivo, almeno in estate non lavoreremo fino alla sera tardi”.  Questa sua affermazione innocua giunse molto contorta agli uffici della direzione e il ragazzo straniero da molti considerato “vanitoso” per via della sua laurea, venne “punito” con ulteriori lavori pesanti. E siccome sapevano che era in grado di superare tutte le difficoltà venne caricato di altro e altro ancora fino al giorno della comparsa della sua malattia.

Malgrado la lettera del Ministro della Salute albanese su raccomandazione del Presidente, Dritan Çela, uno degli artisti e traduttori albanesi più virtuosi e accreditati della letteratura italiana classica e contemporanea, figlio d'arte che avrebbe compiuto 47 anni l'11 gennaio scorso, esattamente undici anni fa, il 4 marzo 2006, spirò a soli 36 anni in un ospedale di Parma dopo nove mesi di tormenti, afflitto dalle metastasi che sfiancarono il suo corpo e la sua mente brillante. Si spense in totale anonimato e pieno di rimpianti, rassegnato e giacente su un letto in una camera dell'ospedale di Parma. "Al settimo piano", osava sottolineare con gli amici, sorridendo amaramente, riferendosi a “Il settimo piano” di Buzzati. La camera dove non mancava il suo PC era stata abbellita da lui e dai suoi parenti con dei libri, alcuni CD e fiori, regali simbolici degli amici appesi un po' dappertutto; il cuore rosso di peluche della sorella Riva e un elefante d'argento che gli avrebbe portato fortuna.

Il 4 marzo del 2006 il giovane artista stava per andarsene. Moribondo, con gli occhi semichiusi e le braccia scarne, di tanto in tanto cercava di grattarsi la fronte o il mento. Tutto succedeva davanti alla madre disperata e del padre che, avvilito, si chiedeva se mai avesse avuto la fortuna di cogliere quel breve attimo che serve al fiore per fiorire”.

Lasciò la moglie e i due piccoli figli tra lo stupore dei cittadini parmigiani che si resero conto troppo tardi che l'emigrato albanese con un viso dolce e sorridente, lo straniero che lavorava in fabbrica e viveva come un qualsiasi extracomunitario, era molto stimato in Albania sin dalla tenera età come il più talentuoso traduttore di Dino Buzzati e Luigi Pirandello, Italo Calvino e Carmine Abato, Susana Tamaro e Alessandro Barrico.

Dritan Çela nacque l’11 gennaio 1970 in una famiglia di intellettuali di Tirana. Il padre è il celebre scrittore albanese Zija Cela e la madre una professoressa di letteratura e linguistica. L'amore per la letteratura, soprattutto per quella italiana, lo spinse a studiare la lingua nella scuola superiore. Dopodiché proseguì gli studi universitari all’Università di Tirana, Facoltà di Lingua e Letteratura. Fu proprio da adolescente che tradusse i racconti di Dino Buzzati: ”Il cappotto” e “La Colomba”. Oltre a ciò, grazie a Dritan Çela, nel 1993 fu pubblicato per la prima volta in Albania anche “La moglie con le ali”. Decise di emigrare in Italia, a Castelnuovo di Parma, assieme alla moglie nel 1996 dopo aver vinto una borsa di studio e seguì un corso di traduzione presso la “Casa dei Traduttori dalla lingua italiana” a Procida, Napoli.

Di giorno lavorava come operaio in una fabbrica di conserve di pomodori. Nel tempo libero si dedicava totalmente alla traduzione di grandi scrittori della letteratura italiana. Indimenticabili per il suo talento, per la sua finezza linguistica e per la sua poetica le traduzioni del ”Il deserto dei Tartari”, ”Un amore” di Dino Buzzati, ”Va' dove ti porta il cuore” di Susana Tamaro, ”Il dubbio“ di Luciano de Crescenzo, ”Le cosmicomiche” di Italo Calvino, ”Uno, nessuno e centomila” di Luigi Pirandello e così via.

Le ragioni che spinsero Dritan ad emigrare in Italia furono gli stessi motivi che spinsero tanti della nostra generazione a lasciarsi dietro le spalle migliori condizioni di vita per avventurarsi in esperienze che ci avrebbero arricchiti. Esperienze nuove, inaspettate, ma anche sgradevoli e deludenti. Dritan Çela poteva trascorrere una vita tutt'altro che travagliata nel suo paese natale. Era un artista affermato e figlio di un padre molto conosciuto nei circoli intellettuali albanesi; traduceva e lavorava alla Radiotelevisione albanese, viveva in un ambiente di gente colta e poteva diventare qualsiasi cosa volesse. Bastava che bussasse alla porta di qualche amico dei tempi dell'università diventato deputato o ministro. Ma a lui non andava né di stare accanto al potere, né di bussare alle porte degli uffici ministeriali. I richiami dell’Italia erano irresistibili, è solo qui che avrebbe perfezionato la sua tecnica, che avrebbe esportato in Albania sempre di più gli autori italiani per poi ricambiare con quelli albanesi. Aveva la necessità di conoscere la gente, le parole, i dialetti, le gestualità. Consegnò ai lettori albanesi 10 opere italiane di grande valore. L'importante sfida che realizzò solo in parte a causa dell' imprevista malattia era di tradurre dall’albanese all’italiano. Solo poco prima di morire riuscì a pubblicare in lingua italiana “Le fiabe albanesi” di Virgil Muçi. Tempo dopo, suo padre scriverà nel libro dedicato al figlio: ”Lui era una personalità ma in Italia visse e morì anonimo. Con la sua scomparsa, nelle sue statistiche l’Italia avrebbe avuto solo uno straniero in meno, il mondo un cittadino in meno”. 

Chi ha avuto fortuna di conoscerlo negli ambienti universitari lo ricorderà semplicemente come Tani, o come Cela, il ragazzo con i capelli ricci e con il cuore d'oro, con i jeans blu e la perenne camicia bianca addosso; il sognatore che traduceva il film “Tutta colpa del paradiso” di Francesco Nuti. Colui che tanto assomigliava a Nuti e che amava Lucio Battisti. In uno dei suoi manoscritti scriveva: “Posso vedere l'isola d'Ischia dal terrazzo di casa... Da qui si vedono dei tramonti solari meravigliosi.”

Dritan Çela è il simbolo dei ragazzi degli anni '90 che sacrificarono la comodità per gli ideali dai loro amici dimenticati e scelsero la vita da emigrante annacquato in Italia. Paese che non ha saputo accogliere il tesoro che costò all’Albania la perdita irrecuperabile dei "cervelli", usati per raccogliere le mele, pulire le case o nel migliore dei casi lavorare nelle fabbriche.

Il ragazzo con il cuore d'oro fu la Farfalla Migrante, una Bella-Dame, la Vanessa Cardui che dovette viaggiare per vivere una qualità spirituale. Sebbene le farfalle muoiano hanno questa signorilità nello scendere pian piano, posarsi sulla terra e, mentre l'anima spira, proiettarsi verso l'eterno su un filo di luce infinita. E così sia!

Per gentile concessione dell’autrice, preso da salti.bz

 

Il 34enne, nato a Presheva che da anni vive a Varese, ha realizzato un’App, Info Stranieri, pensata soprattutto per venire incontro alle esigenze burocratiche di tutti quelli che vivono in Italia senza avere la cittadinanza del Belpaese

Bashkim Sejdiu, foto di Gabriele CavallinQualche settimana fa, un incontro dal titolo “L’integrazione è un valore aggiunto?” si è tenuto a Varese. Erano chiamati a discuttere sul tema c’erano giornalisti, politici, rappresentante dell’Ambasciata. Il tutto, organizzato e con la partecipazione di Bashkim Sejdiu, 34enne di Presheva che in Italia vive da quando aveva 10 anni. E che in età adulta, avendo vissuto in prima persona cosa vuol dire essere straniero in Italia, ha pensato seriamente di venire incontro a chi si trova nella situazione in cui si è trovato lui per anni. Cioè a combattere spesso con la burocrazia italiana per avere informazioni, per avere un documento, per viverci da regolare in questo paese.  Bashkim ha creato due anni fa l’App Infostranieri, scaricabile sugli store Apple e Android. Si tratta di un’App innovativa e dinamica che, come afferma Bashkim “vuole favorire l’integrazione e snellire alcuni aspetti burocratici”. L’App mette in comunicazione gli stranieri con sempre più uffici amministrativi e offre tante informazioni in diverse lingue.
Abbiamo incontrato Bashkim subito dopo l’evento di Varese per raccontarci non solo dell’App, ma anche di diverse sue iniziative attuali e future, concentrate sull’imigrazione.

Shqiptari i Italisë: “L’integrazione è valore aggiunto?” era il titolo/domanda del dibattito organizzato da lei ultimamente. Di che si è trattato?

Bashkim Sejdiu: Ho voluto organizzare questa Tavola rotonda dal titolo provocatorio, in quanto ammetto di essere seriamente preoccupato per la situazione che si sta creando in Italia. L’ondata del populismo, già presente in diverse altri paesi giunta al massimo picco negli Stati Uniti, rischia di travolgere e coinvolgere soprattutto gli immigrati regolari e coloro che sono integrati da tempo.
Ho iniziato a Varese, sia per un mio vissuto personale, ma anche perché fino a poco tempo fa era considerato un feudo leghista. Ma la tavola rotonda su questo tema vorrei ripeterla in diverse città per poi arrivare a Roma con una grande conferenza dove chiedere agli interlocutori e rappresentanze politiche di agire su alcuni aspetti e richieste che raccoglieremo durante queste manifestazione in giro per l’Italia.
D’altra parte, voglio coinvolgere le associazione i rappresentanti delle comunità e gli stessi immigrati ad essere più attivi in ciò che li riguarda, ed essere loro soggetti che aiutano altri soggetti ad integrarsi e escludono a chi non si vuole integrare. A loro chiedo di essere loro per prima degli esempi da seguire e imitare nel campo dell’integrazione del comportamento e della trasparenza.

E secondo lei quali sono i problemi degli immigrati oggi?

Le persone che voglio rappresentare, a dare voce ma anche coraggio, sono 5 milioni e passa di persone che ogni giorno lavorano, creano economia, aiutano anche la crescita demografica Italiana, ma allo stesso tempo subiscono ogni tipo di abuso sia razziale, che operativo/burocratico nella fattispecie quando si tratta di rinnovare un permesso di soggiorno, richiedere ricongiungimento familiare e cittadinanza. Per tutte queste richieste, oltre ai costi vivi che vi sono, subiscono altri costi per  “consulenza” e diverse giornate di permessi di lavoro, per sapere come e cosa devono fare, ma devono aspettare tantissimo tempo per arrivare al termine dell’iter.
So per certo che vi sono sempre più immigrati che dopo svariati anni lavorativi hanno purtroppo perso il lavoro e ora non riescono nemmeno a rinnovare un permesso di soggiorno nonostante abbiano sempre lavorato e vissuto in Italia con la famiglia e bambini nati e cresciuti qua, e da un giorno all’altro si trovano ad essere clandestini qua e non poter tornare al loro paese, in quanto magari si trovano più clandestini che nel paese di appartenenza.
Per non parlare della situazione degli studenti o magari giovani imprenditori, chi per studio Erasmus o gite scolastiche e chi per spostamenti di lavoro, non può farlo se ha la cosiddetta ricevuta in attesa del ritiro del pds, che spesso dura parecchi mesi in certe realtà/questure.
Poi ci sono problemi con tempistiche per i ricongiungimento familiare, e mi chiedo come si può ostacolare invece che favorire le persona che vogliono ricongiungersi con la propria famiglia, è ovvio che se una persona ha una famiglia è più integrata e per rispondere al populismo, si sa che una persona con famiglia è portato a delinquere meno.
Per quanto riguarda l’ottenimento della cittadinanza italiana, l’immigrati da 10 anni qua ritorna per certi aspetti con l’ansia e la situazione del rilascio del primo permesso di soggiorno, in quanto la documentazione, l’iter e la tempistica è impressionante, ci voglio 10 anni di residenza, ultimi 3 Cud oltre a tutti i certificati del caso, per fare richiesta, e poi aspettare almeno 2 anni (quasi mai succede che rispettano i 730 gg) ma possono volerci anche 3-4 anni, e se non vuoi aspettare puoi sempre fare un sollecito, ma se per caso negli ultimi tre anni hai perso il lavoro, oppure non hai il reddito sufficiente, o magari se dopo la richiesta l’iter è durato 3-4 anni e tu hai perso la tua capacità economica non puoi diventare cittadino italiano..tutto questo è giusto, dove sta l’integrazione e la possibilità di voler integrarsi quando ci sono questi paletti che si ripercuotono in una barriera non solo burocratica ma anche morale e aggiungo anti-integrazione.

Un elemento per niente a favore degli stranieri (ma anche per gli italiani stessi) è proprio la burocrazia e il rapporto con l’amministrazione pubblica. E in questo aspetto lei, che l’ha subito in prima persona, ha cercato di venire incontro ai cittadini stranieri, adesso con l’App Infostranieri.

Tramite la mia Startup innovativa, ho creato l’App Infostranieri, già scaricabile sugli store Apple e Android, la quale a brevissimo sarà aggiornata con una versione grafica e funzionalità. Un’App innovativa e dinamica che vuole favorire l’integrazione e snellire alcuni aspetti burocratici. Allo stesso tempo si pone come un contenitore di servizi per il segmento immigrati, dove domanda e offerta si incontrano. Il motivo che mi ha spinto, oltre a quelli sopracitati, vi è anche una personale esperienza emotiva e professionale nel campo immigrazione.
Lo strumento usato, che è il telefonino, che viene usato dalla stragrande maggioranza degli stranieri (solo 1,29% ha dichiarato di non possedere un telefonino con traffico dati), permette una facilitazione nella comunicazione tra le parti, riducendo tempi e costi e superando le barriere linguistiche.
I punti di forza dell’App sono: le informazioni a portata di mano, moduli digitalizzati e tradotti in 11 lingue e servizio immediato e senza costi mettendo gli utenti in contatto diretto con gli enti che erogano servizi.

C’è un’attenzione particolare anche alle associazioni

Siccome sono il presidente di un’associazione, Shqipëria ime, e sono a conoscenza del ruolo molto importante e difficile, all’interno dell’App vi è la sezione dedicata alle Associazioni divise in Associazione di Stranieri e per Stranieri, in questo modo l’utente può trovare l’Associazione di cui ha bisogno e allo stesso tempo le Associazioni posso farsi trovare. Oltre, a questo le Associazioni hanno la possibilità di caricare tutti gli eventi che organizzano e in questo modo arriva un alert agli utenti di pertinenza per segnalare l’evento. E colgo l’occasione per invitare a tutte le Associazioni ad aderire a questa iniziativa.

Quanti l’hanno scaricato? Quali communità sono i maggiori utenti dell’App? Pensa che gli stranieri l’apprezzano?

Ad oggi vi è un uniformità di utenti suddivisi per etnia, con una piccolissima prevalenza di etnia Albanese, ad oggi abbiamo circa 20mila utenti, un dato molto interessante in quanto il tutto è avvenuto senza nessuna pubblicità ma tramite passaparola.
Per far capire se viene apprezzata posso girarvi  qualche commento degli utenti: “Grazie… Buon lavoro. Fortunati quelli che avranno il vostro aiuto cosa che a me e mancato per tanti anni di file in questura”, “Ottima App perfetta, tante info, assistenza tramite e-mail praticamente immediata. Poi il rinnovo dell'interfaccia è bellissima. Bravi ragazzi”, “Sono Nordine Hallil. 30 anni. Sono del Marocco. E vivo qui in Italia dal 2005. Sono arrivato qui dopo un viaggio da Libia con me erano morte 27 persone. Ora sto facendo allenatore di calcio e osservatore del AC MILAN. voglio ringraziarvi di questa APP. Veramente una buona idea. Braviiiiiii”.

E l’amministrazione pubblica dimostra qualche interesse? Collaborazioni già siglate?

Con il mio grande stupore, la pubblica amministrazione si è subito dimostrata aperta e volenterosa nel collaborare con questo progetto. Soprattutto il governo Renzi. Con il suo team digitale e lo SPID dovevamo perfezionare la collaborazione, anche perché ad oggi tutti gli iter burocratici hanno dei processi poco snelli e efficaci, sono solo in italiano e soprattutto l’utente spesso è parte passiva a tutto il processo delegando terzi spesso carissimi a sbrigare queste pratiche.
Per non parlare di come viene gestito il discorso dei permessi tramite poste, il kit contiene 41 fogli, prima viene spedito dalla posta dove risiede l’utente ad un centro di smistamento per poi tornare alla questura di dove risiede l’utente e vari passaggi che portano ad un costo pari a 30,00€ solo l’invio di questo Kit tramite ricevuta.  Tramite l’app ovviamente tutti questi processi verrebbero snelliti, l’utente dal suo telefonino e nella sua lingua potrebbe mandare tutte le richieste all’ufficio preposto senza più perdite di denaro e tempo da parte degli immigrati, e un minor costo di carta e ti tempo da parte degli uffici in quanto potrebbero comunicare direttamente sul telefonino dell’immigrato aggiornandolo in tempo reale e senza costi su cosa deve fare e le comunicazioni che ad oggi vengono fatte ancora via posta.
Tutto questo processo, seppur a rilento dopo il referendum, vorremmo portarlo a termine, e tramite l’attenzione sin dall’inizio di un’europarlamentare che ha subito sposato il progetto vorremo che in Italia ci fosse il progetto pilota per replicarlo in altri paesi u.e.
Passando alle cose concrete, il primo passo comunque è stato la partnership con Ats su un argomento molto delicato che è quello della salute, la creazione di un algoritmo per malattie di impatto sociale con la TBC, Meninigite e anche i Vacini, anche qua partiamo con il progetto pilota a Milano per poi attuarlo in tutt’Italia.

Ha presentato l’app anche in Albania, al Summit della Diaspora. Ha già qualche collaborazione col governo? Offre la sua App qualcosa in più a cittadini albanesi?

Si è stato davvero un grande onore poter parlare del mio progetto ad un evento cosi importante, e all’incontro ristretto a pochi con il primo ministro e ministro degli esteri, ho dato la massima disponibilità a collaborare per il bene della diaspora albanese che è in Italia davvero importante, e certamente questa nuova piattaforma SHKO di servizi consolari online si sposa a pieno per la collaborazione con la mia App. Anche con l’Ambasciatrice in un incontro di pochi giorni fa, ho dato la mia completa disponibilità di collaborazione per poter fare qualcosa di concreto e utile per la diaspora albanese in Italia.
Già nella versione attuale dell’App si dà una descrizione specifica dei servizi consolari a Milano.

L’applicazione è gratuita. Eppure sappiamo che realizzare la piattaforma Info Stranieri ha dei costi…

L’App ad oggi è gratuita, e lo sarà per sempre. Come tutte le startup all’inizio, senza lavorare 20h su 24h, senza avere un team che crede pienamente nel progetto e che lavora gratis, non c’è gusto.
Ma terminata questa fase, abbiamo investito del capitale, e ci siamo divisi i ruoli e abbiamo una persona che si occupa dei sociale/marketing e PR un’altra persona che si occupa di ricerca di bandi locali/regionali/nazionali ed europei, un’altra persona per le dinamiche di studio e collaborazioni con alcune etnie più chiuse, ed io che con gli sviluppatori tramuto tutte le problematiche che ho citato prima negli obiettivi della tavola rotonda in Digitale.
Abbiamo avuto un finanziamento regionale, abbiamo vinto anche dei bandi a fondo perduto come partner tecnologici, e con questi abbiamo messo a punto la nuova release e ci permettono di lavorare per costruire un marketplace di servizi specifico per il segmento immigrazione che ci permetterebbe di autofinanziarci. Non vi nascondo che ho avuto anche proposte “indecenti” di società interessate al mio progetto, ma ho rifiutato perché vorrei che questa app fosse un qualcosa di davvero utile per gli immigrati con la quale poter far risparmiare tempo denaro ed essere parte attiva nella società dove hanno vissuto e vivranno il resto della loro vita, e non permetto che questo strumento sia l’ennesimo modo di “derubare” soldi, tempo e dignità agli immigrati.

Per quanto riguarda i dati delle persone che la sua società potrebbe raccogliere quando si scarica l’app oppure quando si compila un determinato modulo per avere uno dei servizi offerti dalla piattaforma. Chi garantisce sulla sicurezza?

I dati da me raccolti sono solamente le e-mail per poter eventualmente comunicare quando usano il supporto, e la nazionalità (la nazionalità è molto importante in quanto abbiamo anche il Romeno e servizio specifico per i Romeni, i quali sono europei per l’aspetto burocratico, e quindi abbiamo creato ad hoc i servizi di cui necessitano loro), per la lingua utilizzata e il luogo dove vivono usiamo i dati memorizzati direttamente dal device, quindi non abbiamo anche questa preoccupazione data la difficoltà delle gestione dei dati specie quelli sensibili.
Con tutte le parntership istituzionali, invece, noi siamo solo un mezzo che mette in comunicazione le due parti, senza però sostituirci a nessuna della parte e i dati in questione arrivano all’ente preposto senza passare da noi prima.

Per tornare da dove siamo partiti. Pensa sia utile riprendere il discorso dell’integrazione anche in altre realtà? In un momento in cui il tema del giorno è come contenere gli arrivi, in cui si parla di clandestini più che di profughi,  in un momento in cui i populismi stanno prendendo il sopravento, in un momento in cui la riforma della cittadinanza sembra finita in un tunnel senza uscita in Senato, pensa che discutere sull’integrazione contribuirebbe a un po’ di buon senso e verità sull’argomento migrazioni?

Mi fa molto sorridere, quando sento molti politici che ora vorrebbero la fiducia per far passare questa riforma della cittadinanza, quando hanno avuto tanti anni a disposizione per poterla renderla operativa avendo anche i numeri a disposizione. A questo punto, avrei qualcosa da ridire alla nostra “categoria”. Noi immigrati non dobbiamo dividerci e guardare e chiedere solo quello che ci interessa nell’immediato, ma essere coesi a chiedere davvero di rivedere tutto il discorso di immigrazione a partire da chi richiede il primo permesso fino a coloro che sono in procinto di diventare italiani, tutti insieme senza distinzione di etnia, di prima o seconda generazione. Solo in questo modo potremmo cambiare davvero la prospettiva dell’immigrato e dell’immigrazione, e non dare più nessuna possibilità ai populisti di marciare su questa onda, ma anche mettere a tacere quella parte che dietro al finto buonismo sull’immigrazione ha marciato spesso guadagnato ma mai lavorato nel voler cambiare le cose.

Grazie dell’intervista e buon lavoro, Bashkim!

Keti Bicoku, Shqiptariiitalise.com

 

 

 

 

 

 

“In assenza di parole” është libri i nëntë i Irma Kurtit i botuar së fundi në italisht

Sot ju prezantojmë “In assenza di parole”, kryeveprën e fundit letrare të Irma Kurtit”. Me këto fjalë Shtëpia Botuese Kimerik publikon lajmin e daljes nga shtypi të librit më të ri të poetes e shkrimtares. “In assenza di parole” (Në mungesë të fjalëve) është libri i nëntë në gjuhën italiane për autoren shqiptare pas disa përmbledhjeve me poezi, tregime etj.

Në faqet e romanit, Kurti përqendrohet në historinë e një familjeje shqiptare në emigracion, që përbëhet prej prindërve dhe tri vajzave.
Jeta për ta rrjedh e qetë dhe pa probleme derisa personazhi kryesor, Sotiri, pëson një iktus cerebral. Kjo është pika ku fillon të shpaloset jeta e gjithsecilit prej personazheve. Janë momente dhimbjeje e trishtimi përballë pamundësisë për të ndryshuar rrjedhën e fatit po njëkohësisht edhe çaste meditimi e reflektimi.
Përmes shfletimit të faqeve të një ditari zbulohet përsonazhi kryesor i lënë në hije nga vetë familjarët, Sotiri apo “njeriu që fliste me pemët”.
Nëpër faqet e librit zënë vend përshkrimet e çasteve të vështira që ka kaluar Shqipëria dhe historitë e kujtimet e turbullta të personazheve.

Irma Kurti “mbërrin” tek ky roman pas një eksperience të gjatë si krijuese. E njohur si autore e teksteve të suksesshme të këngëve në festivale apo koncerte në RTSH para viteve 90-të si dhe më pas, ajo në fillimet e saj letrare ka lëvruar me sukses poezinë. Ka botuar nëntë përmbledhje poetike.

“Ndihem komode me poezinë”- shprehet Irma Kurti, “ndoshta për faktin se kam filluar ta shkruaj që në moshë të vogël. Proza më pëlqen sepse më “lë” të gjithë hapësirën e duhur për t’u shprehur, nuk ka kufizime, por nuk mund ta fsheh që ndonjëherë i druhem kësaj gjinie. Kam shkruar romane në çastet më të vështira të jetës sime, atëhere kur vuajtja ishte aq e madhe saqë kapërcente çdo pasiguri tjetër. Jam e lumtur që tani ky libër do të flasë edhe në italisht”.

Për poezinë dhe prozën Irma Kurtit i janë akorduar 30 çmime në konkurse të ndryshme letrare në Itali e Zvicër. Në vitin 2013 fitoi çmimin ndërkombëtar “Universum Donna” për letërsinë dhe emërtimin “Ambasadore e Paqes” nga Universum Academy dhe Universiteti i Paqes në Lugano, Zvicër.

Irma Kurti ka botuar 14 libra në gjuhën shqipe dhe nëntë në gjuhën italiane. Librat e saj janë përkthyer në disa gjuhë të botës: në italisht, anglisht, frëngjisht, spanjisht dhe gjermanisht.

 

Spikati në Sanremo qoftë me këngën e tij Vietato Morire, me një tekst të fuqishëm e prekës, qoftë me interpretimin emocionues të këngës nga e shkuara që zgjodhi, Amara terra mia.
Çelësi i suksesit të Ermal Metës? Di të gjejë “frymëzimin në gjithçka që na rrethon”, dhe është “punëtor i palodhur në kërkim të lumturisë”

Mes personazheve që spikatën në Sanremo 2017 është padyshim Ermal Meta, që tregoi se është një “big” i vërtetë. Kënga e tij “Vietato morire” (E ndaluar të vdesësh), që prek një temë sa delikate aq edhe të dhimbshme siç është dhuna brenda mureve të shtëpisë, por edhe vlerën e marrëdhënieve ndërfamiljare, e shkruar nga ai vetë, u pëlqye shumë, mori duartrokitjet e publikut në teatrin Ariston, votën e jurisë së ekspertëve dhe të kritikës si edhe votën telefonike të publikut në shtëpi. Në fakt, 36 vjeçari i lindur në Fier, i bërë burrë dhe kantautor në Itali, meritoi çmimin e kritikës Mia Martini, si dhe u rendit i treti.

Ermal Meta fitoi, gjithashtu, edhe mbrëmjen që iu dedikua interpretimeve të këngëve që kanë bërë historinë e muzikës së lehtë italiane. Nuk mund të zgjidhte më mirë se “Amara terra mia” (e hidhura toka ime) e Domenico Modugnos, një himn për tokën, që Ermali ndien thellë në zemër dhe interpretoi aq bukur e me emocion sa nuk ishin të paktë ata që panë në këtë zgjedhje edhe një dëshirë të tij për t’i kënduar tokës së Shqipërisë së lënë vite më parë.

Një sukses vërtet i madh sanremez, ky i Ermalit, që sidoqoftë nuk është i papritur për kë njeh mirë muzikën e lehtë Itali. Merr pjesë në Sanremo për të katërtën herë: dy herët e para me grupet e tij, Ameba 4 (në vitin 2006) dhe La fame di Camilla (2010), ndërsa vitin e shkuar si solist në kategorinë e të rinjve. Edhe vjet spikati, kënga e tij “Odio le favole” (Urrej përrallat) u rendit e treta për kategorinë e të rinjve (më e votuara nga salla e shtypit).

Madje, gjatë karrierës së tij si solist, Ermal Meta, pas mbylljes së përvojës me grupet e tij, ka shkruar edhe për këngëtarë të mëdhenj italianë si Patty Pravo, Francesco Renga, Marco Mengoni, Giusy Ferreri, Emma, Chiara, Francesca Michielin, Francesco Sarcina, Lorenzo Fragola.

E pa u mbyllur akoma aventura e Sanremos, në dyqanet e disqeve në mbarë Italinë mbërrin albumi i tij i dytë si solist, që e mërr titullin nga kënga e prezantuar në festival. Përmban 9 këngë të reja, , një bashkëpunim të vyer dhe një dhuratë për publikun siç shpjegon vetë Ermal Meta në intervistën që na jep.

Shqiptari i Italisë: Ermal, vitin e shkuar pjesëmarrja në Sanremo mes të rinjve u mbyll me vendin e tretë, këtë vit u rendite i treti në kategorinë Big (i pari për jurinë e ekspertëve) dhe meritove çmimin Mia Martini. Gjithnjë e më mirë nga një festival në tjetrin…

Ermal Meta: “Kanë ndryshuar shumë gjëra nga viti i shkuar. Pjesëmarrja në kategorinë Big jep më shumë vizibilitet. Sigurisht që edhe kënga me të cilën merrja pjesë bashkë me Cover-in e zgjedhur kanë rolin e vet në sukses”.

Tekstet tuaja, të thella, prekëse, fjalët të zgjedhura me kujdes e asnjëherë bajate. Në këngën e fundit flisni për “buzëqeshje të vrara nga grushtet në fytyrë” për “sy të nxirë” që lënë të nënkuptohet një përvojë të hidhur… Çfarë ju frymëzon?

“Frymëzimi është në gjithçka që na rrethon. Mjafton të dish ta shohësh”.

Dhuna në familje është plagë që shpesh mbahet e fshehur, që lë shenja të thella tek viktimat, në të shumtën e rasteve gruaja e bijtë, ata bij që nesër do të bëhen prindër e që vetëm falë nënës mund të bëhen burra që nuk do t’u ngjajnë baballarëve. Si i shihni ju këto marrëdhënie familjare?

E si mund t’i shoh, në mos ashtu siç janë?! Të edukosh është shumë e rënësishme, të mos bindesh është akoma më shumë. Të mësosh të thuash “jo” mund të shpëtojë një jetë”.

Edhe zgjedhja e këngës për natën e tretë Amara terra mia di Domenico Modugno, u pëlqye shumë, aq sa ju fituat mbrëmjen dedikuar interpretimit të këngëve të të shkuarës. E kënduat me kaq emocion, në mënyrë kaq prekëse sa shumëkush mendoi menjëherë për statusin tuaj si italo-shqiptar. Shumë prej shqiptarëve të Italisë menduan se në njëfarë mënyre i kënduat edhe tokës së hidhur të Shqipërisë. Ç’mendoni për këtë kuptim që i jepet zgjedhjes suaj?

“Më pëlqen shumë. Sepse gjithkush është i lirë ta interpretojë si t’i pëlqejë më shumë. Është e bukura e muzikës! Terra e hidhur është ajo që shkelim çdo ditë duke e jetuar e jo duke ikur prej saj. Toka e hidhur janë lotët e një fëmije, të një nëne pa punë, të një babai të dëshpëruar. Toka e hidhur janë çastet e që ruajmë brenda vetes. Toka e hidhur është epoka jonë”.

Ermal, në festivale keni marrë pjesë në mënyr të ndryshme: me grupe, si solist por edhe virtualisht, me këngët e shkruara për të tjerë artistë. Mësoheni me emocionet e Festivalit, apo çdo herë është një emocion i ri?

“Emocioni nuk ndryshon asnjëherë, në disa raste. Si në Sanremo, që është skena më e madhe e muzikës së lehtë në Itali”.

Në fillim me Ameba 4, pastaj ju pamë në krye të grupit La fame di Camilla, tani solist. Çfarë ju shtyn të ndryshoni?

“Është kërkimi i lumturisë që më shtyn të ndryshoj. Secili prej nesh ka të drejtë të kërkojë lumturinë. Kur shoh që gjërat nuk ecin, e nis nga e para. Jam një punëtor i palodhur”.

Sapo ka dalë në treg albumi juaj i dytë si solist, një album i dyfishtë, në të vërtetë, pasi përmban edhe Umano të vitit të shkuar…

“Vietato Morire është një album me 9 këngë shumë të ndryshme njëra nga tjetra. Me këtë album kam dashur të pikturoj një tablo me shumë ngjyra, shumë aspekte.
Umano është thjesht një dhuratë që desha t’u bëj atyre që blejnë këtë album, të cilin, veç të tjerash e bën akoma më të vyer zëri i mrekullueshëm i një artisteje të madhe, Elisa”.

Multikulturalitet, racizëm, prapambetje politike. E nuk dua të flas për Dj Aniceto të tjerë si ai të mbetur mbrapa ndërsa Italia, bota ndryshon përditë. Do të dëshiroja një mendim tuajin mbi dy tema në veçanti:

Në Parma, në primariet e qendrës së majtë për kryebashkiakun - për të parën herë në Itali – ka edhe një kandidat italo-shqiptar. Është fjala për avokatin Gentian Alimadhi, i lindur në Fier edhe ai, një profesionist i vlerësuar, dhe goxha aktiv në komunitet.

“Më bëhet shumë qejfi dhe i uroj të bëjë më të mirën. Të them të vërtetën, nuk interesohem shumë për politikë”.

Tema e dytë ka të bëjë me brezat e dytë, që në të gjithë Italinë po protestojnë këto ditë për të nxitur Senatin të miratojë përfundimisht reformën e shtetësisë, që do t’u njihte fëmijëve të lindur dhe/ose të rritur në Itali shtetësinë italiane, reformë që në Dhomën e deputetëve është miratuar prej më shumë se një viti.

“Pse jo, duhet bërë. Sepse toka është e atyre që kujdesen për të e jo vetëm e atyre që kanë lindur mbi të. Pak a shumë, si me bijtë”.

Faleminderit Ermal dhe suksese!

Keti Bicoku, Shqiptariiitalise.com

In italiano: Ermal Meta, “alla ricerca della felicità”

 

 

È l'artista rivelazione dell’ultimo festival di Sanremo. Ha incantato tutti, sia con il suo brano Vietato Morire, dal testo profondo e toccante, sia con l’interpretazione emozionante di Amara terra mia di Modugno.
La sua chiave del sucesso? Saper trovare "l’ispirazione in tutto quel che ci circonda” ed essere “instancabile lavoratore alla ricerca della felicità”

Tra i cantanti che hanno segnato Sanremo 2017, è senz’altro Ermal Meta, che pur non essendo un nome molto noto per il largo pubblico, si è dimostrato un vero big del festival. La sua canzone Vietato morire, che tocca un tema quanto delicato tanto doloroso della società, come la violenza domestica, ma anche il valore dei rapporti interfamiliari, scritta di suo pugno, è piaciuto molto, ha avuto gli applausi del pubblico in sala, il voto della giuria degli esperti e della critica e anche il televoto degli telespettatori. Infatti, il 36enne, nato in Albania e divenato uomo e cantautore in Italia, si è meritato il premio Mia Martini della critica e il terzo posto del podio.

Ermal Meta è stato proclamato, inoltre, il vincitore della serata dedicata alle Cover. Non poteva scegliere meglio di Amara terra mia di Domenico Modugno, un inno alla terra, cantato semplicemente in modo incantevole, che non pochi hanno visto anche come un canto alla terra d’Albania lasciata tanti anni fa.

Un vero grande successo sanremese, quindi, per Ermal Meta, che comunque non è inaspettato per chi si occupa di musica leggera in Italia. Partecipa a Sanremo per la quarta volta: le prime due volte con i gruppi a cui faceva parte, Ameba 4 (2006) e La fame di Camilla (2010), mentre l’anno scorso da solista tra le nuove proposte. E già l’anno scorso, con Odio le favole, si è fatto notare meritandosi il terzo posto (il primo, per la sala stampa).

Ermal Meta durante la sua carriera da cantautore, una volta chiusa l’esperienza con i gruppi nel 2012, ha scritto tanti brani anche per altri grandi cantanti italiani, come Patty Pravo, Francesco Renga, Marco Mengoni, Giusy Ferreri, Emma, Chiara, Francesca Michielin, Francesco Sarcina, Lorenzo Fragola.

E senza ancora chiudere la bella avventura di Sanremo, arriva nei negozi di disci il suo secondo album da solista, al quale dà il nome la canzone del festival. Comprende 9 brani nuovi, una bellissima collaborazione e un regalo per il suo pubblico, come ci spiega nell’intervista che ci ha dato.

Shqiptari i Italisë: Ermal, l’anno scorso la partecipazione al Sanremo tra i giovani conclusa con il terzo posto, quest’anno terzo posto (il primo per i voti della giuria degli esperti) tra i big e premio della critica. Maturato, da un festival all’altro…

Ermal Meta: “Sono cambiate molte cose dall'anno scorso. La visibilità è maggiore nei Big e sicuramente la canzone in gara insieme alla cover hanno fatto la loro parte”.

I suoi testi, profondi e mai scontati. Nell’ultima canzone, Vietato morire, lei parla di “sorriso ferito dai pugni in faccia”, di “occhio nero”, che lasciano intuire un passato difficile… Che cosa la ispira?

“L'ispirazione è tutto intorno a noi. Basta saper guardare”.

La violenza domestica, che è una piaga che si tende tenere nascosta, lascia cicatrici in chi la subisce, spesso moglie e figli, quei figli che domani diventeranno padri e che se saranno diversi dai loro padri è specialmente per merito delle madri. Come vede questi rapporti familiari?

Come posso vederle se non nel modo in cui sono?! Educare è fondamentale, disobbedire lo è ancora di più. Imparare a dire “no” può salvare una vita.

Anche la scelta della canzone per la serata delle Cover, Amara terra mia di Modugno, è stata apprezzata molto, tant’è vero che lei vinse quella serata. L’ha cantato con tale trasporto, in modo tanto toccante, che in tanti hanno pensato al suo status di italo-albanese. In tanti, tra gli albanesi d’Italia, hanno pensato che ha cantato anche all’amara terra dell’Albania. C’è del vero in questo? Le piace questa lettura della sua scelta?

Mi piace molto perché ognuno è libero di interpretare come più gli piace. È questo il bello della musica! La terra amara è quella che calpestiamo ogni giorno vivendoci e non solo andando via da essa. La terra amara sono le lacrime di un bambino affamato, di una madre senza lavoro, di un padre disperato. La terra amara sono i momenti che abbiamo dentro. La terra è il nostro tempo.

Inoltre, ai festival di Sanremo ha partecipato in diversi modi, in gruppo, da solista, ma anche virtualmente con le canzoni scritte per altri cantanti). Ci si abitua, o è sempre un’emozione nuova?

L'emozione non cambia mai in certi casi. È il palco più grande d'Italia...

Prima con Ameba 4, poi con La fame di Camilla e gli ultimi anni da solista. Cosa la spinge a cambiare?

Mi spinge a cambiare la ricerca della felicità. Ognuno di noi ne ha il diritto. Quando vedo che le cose non funzionano io le rifaccio da capo. Sono un lavoratore instancabile.

È appena uscito il suo secondo album da solista, in verità un doppio album poiché comprende anche Umano dell’anno scorso...

“Vietato Morire è un album di 9 canzoni completamente diverse fra loro. Ho voluto dipingere un quadro diverso, con molti colori, molte sfaccettature.
Umano è semplicemente un regalo che ho voluto fare a chi acquista questo album che è impreziosito inoltre dalla splendida voce di Elisa, grande artista”. 

Multiculturalità, razzismo e inadeguatezza politica, e non vorrei parlare di Dj Aniceto e altri come lui, rimasti indietro nel tempo mentre l’Italia, il mondo cambia. Vorrei sapere come la pensa su due temi in particolare:

A Parma, alle primarie del centro sinistra per il sindaco - per la prima volta in Italia - c’è un candidato italo-albanese, di Fier per l’esatezza. Si tratta dell’avvocato Gentian Alimadhi, stimato professionista, molto attivo nella vita della comunità.

“La cosa mi fa molto piacere e gli auguro di fare bene. Io mi interesso poco di politica a dire il vero”.

Il secondo, riguarda le seconde generazioni, che in tutta l’Italia stanno manifestando in piazza per sollecitare il Senato a approvare definitivamente la riforma della cittadinanza, che riconoscerebbe a chi nasce e/o cresce in Italia la cittadinanza, riforma passata alla Camera già oltre un anno fa.

“Sarebbe anche ora dato che la terra è di chi se ne prende cura e non solo di chi vi nasce sopra. Un po' come con i figli”.

Grazie Ermal!

Keti Bicoku, Shqiptariiitalise.com

Në shqip: Ermal Meta: “Në kërkim të lumturisë”

 

 

Per gli albanesi d'Italia, Ermal è il migliore, è lui il loro vincitore, l’eroe di questi giorni del quale dicono orgogliosi: “È mio connazionale"

Cala il sipario sull’evento canoro più importante della musica italiana che ha visto vincitore il cantautore toscano Francesco Gabbani con il brano Occidentali's Karma. Sul podio insieme a lui anche Fiorella Mannoia ed Ermal Meta. Quest’ultimo, non solo per la sua indiscutibile ma anche per le sue origini, ha fatto sì che Sanremo 2017 venisse seguito con particolare attenzione e entusiasmo da tanti e tanti albanesi d’Italia, anche da quelli a cui il festival non piace particolarmente. Ermal Meta, classe 1981, con la sua bella voce, i suo bei pezzi portati sul palco, ha ripagato tutti per il grande interesse nei suoi confronti. Cantando in modo incantevole e meritandosi due premi importanti e prestigiosi e la salita al terzo posto del podio.

Con l’interpretazione di “Amara terra mia” di Modugno, - per il suo vissuto, Ermal non poteva scegliere di meglio, e questa scelta viene capita e premiata dal largo pubblico - strega tutti e si aggiudica il premio della terza serata, il premio Cover. L’ultima notte di Sanremo 2017, in tanti sperano (anzi, tanti convinti) di vederlo vincitore del Festival, ma non va a finire proprio così. La sua canzone “Vietato morire”, che tocca un punto dolente della società com’è la violenza domestica, piace molto, al pubblico e alla critica. Tanto che rappresentanti di quest’ultima decidono di assegnare il premio Mia Martini.

Tantissime le parole di incoraggiamento, di stima e di complimenti, che gli amatori della musica e i suoi connazionali, hanno scritto questi 5 giorni del festival nei suoi confronti. Per gli albanesi, inutile dirlo, Ermal è il migliore, è lui il loro vincitore, l’eroe di questi giorni del quale dicono orgogliosi: “È albanese come me”.

Grande Ermal Meta, merita la vittoria finale e tanto successo. Canzone meravigliosa, coinvolgente, toccante, con un testo d'importanza assoluta. Senza contare la cover di Giovedì sera, un pezzo difficilissimo dell'immenso Modugno, interpretato in modo sublime. Un percorso sanremese impeccabile, fatto in punta di piedi, lasciando spazio solo al talento e alle emozioni della musica”, “Sei l'orgoglio di noi albanesi all'estero. Bravo e vai avanti così mi raccomando. Un abbraccio dal ticino in Svizzera”, “Bravo Ermal Meta jemi shum krenar per ty suksese suksese dhe vetem suksese” (tradotto in italiano: Bravo Ermal Meta! “Siamo molto fieri di te! Ti auguriamo sucessi, successi e soltanto successi), “In bocca al lupo Ermal !!! Ti meriti proprio tutto ,ci regali sempre delle emozioni indimenticabili con le tue canzoni e con la tua voce !! Per me tu hai già vinto ,ti portiamo sempre nel cuore!!!”, “Tu hai già vinto. Voce e testo meravigliosi”, “Orgoglio nazionale, interpretazione da brividi, sei meraviglioso”, “Bravissimo! Hai onorato te stesso, la famiglia e l’Albania intera!”. Migliaia di commenti come questi trovi nei social network, sotto ogni post, foto oppure video con protagonista Ermal Meta.

Unendosi anche noi al coro delle congratulazioni, gli auguriamo che questo sia soltanto l’inizio di una lunghissima carriera.

K.B./Shqiptariiitalise.com