Tema mërgimi - Shqiptari i Italisë

Në një intervistë të shkurtër, Presidenti pohon: “Mbështes të drejtën e votës. Ministria e Diasporës element pozitiv”

Në kuadrin e vizitës së tij zyrtare në Itali në 11-12 shtator, gjatë të cilës u prit nga Presidenti i Republikës italiane Sergio Mattarella, nga Kryetari i Senatit italian, Pietro Grasso, dhe Kryetarja e Dhomës së Deputetëve të Parlamentit italian, Laura Boldrini, Presidenti i Republikës së Shqipërisë Ilir Meta zhvilloi një bisedë të shkurtër edhe me bashkëpunëtorin tonë Gjergji Kajana.
Urojmë që kjo traditë të vazhdojë nga Presidenti e gjithë politikanët shqiptarë, në mënyrë që komuniteti shqiptar në Itali të jetë i përditësuar me mënyrën sesi trajtohen interesat e tij prej institucioneve të atdheut.

Shqiptari i Italisë: Do të donim të dinim nëse tema qe kemi veçanërisht për zemër do të përparojnë gjatë axhendës së presidencës suaj. Një prej tyre është e drejta e votës së emigrantëve shqiptarë.

Presidenti Ilir Meta: Përsa i takon të drejtës së votës të qytetarëve shqiptarë që jetojnë jashtë, nga ana ime kjo do të ketë mbështetjen maksimale, në bashkëpunim edhe me qeverinë edhe me opozitën. Kjo sepse këto janë çështje që kanë të bëjnë me zgjedhjet, me kodin zgjedhor dhe duhet një dakordësi për arsye se, ju e dini, që ne edhe për çështje të zgjedhjeve brenda vendit shpesh kemi probleme të panevojshme, kështu që duhet një mirëbesim në radhë të parë dhe jo vetëm vullnet sepse nuk është se mungon vullneti nga njëra palë apo tjetra. Duhet një mirëbesim për të garantuar këtë të drejtë dhe standardet që e mundësojnë realizimin e saj.

Një tjetër problem i emigracionit është mbrojtja sociale dhe njohja e kontributeve pensionistike...

Lidhur me njohjen e pensioneve apo një marrëveshje në fushën e sigurimeve shoqërore, këtë e kemi ngritur edhe sot gjatë takimit me Presidentin, ku ishte edhe ministri i Jashtëm Alfano, dhe kemi gjetur një angazhim për të ecur në këtë drejtim. Nuk ka ndonjë pengesë parimore. Shpresojmë të ecim drejt konsultimeve dhe negociatave në këtë fushë, që nuk është e lehtë. Bëhet fjalë për një numër të konsiderueshëm përfituesish. Sigurisht është një marrëveshje e domosdoshme sepse është një e drejtë elementare dhe jetike. Kemi gjetur një predispozicion pozitiv dhe do ta ndjekim që ta shtyjmë përpara për t’u konkretizuar.

Mendoni se ministria e re e Diasporës, nga ju e sapodekretuar para dy ditësh, do të ndihmojë që institucionalisht shqiptarët jashtë Shqipërisë të afrohen me atdheun tonë?

Mendoj se ngritja e ministrisë së Diasporës është një element pozitiv. Është e rëndësishmë që të koordinohen më mirë të gjitha përpjekjet jo vetëm nga ana e qeverisë por e të gjitha institucioneve për të qenë më pranë shqiptarëve jashtë, që ata të mbajnë lidhje më të forta me vendin, për të krijuar më shumë mundësi për mësimin e gjuhës shqipe e krijimin e qendrave kulturore, aktiviteteve kulturore dhe përgjithësisht për t’i mbajtur të integruar me gjithë zhvillimet në vend dhe, nga ana tjetër, për të përfituar sa më shumë nga kontributi dhe mundësitë e tyre për zhvillimin e Shqipërisë.

Një pyetje si urim për Shqipërinë: integrimi në Bashkimin Evropian. Ju a keni shpresa se brenda 2022-shit, viti i fundit i mandatit tuaj, do të kemi ecur fort e do të qendrojmë tek dyert e Bashkimit? Vendi ynë është në prag të negociatave, të cilat shpresojmë të hapen së shpejti.

Kjo është kryesorja, që negociatat të fillojnë sa më parë të jetë e mundur. Natyrisht procesi i vazhdimit të tyre deri në anëtarësim nuk do të jetë një proces kaq i thjeshtë jo vetëm duke u nisur nga përvoja e vendeve të tjera para nesh por njëkohësisht duke patur në konsideratë që edhe vetë Bashkimi Evropian ka mjaft sfida me të cilat duhet të ndeshet dhe që duhet t’i zgjidhë. Për ne është e rëndësishme të nisin negociatat sa më shpejt dhe të përmbushim detyrimet tona si një vend që është mjaft i interesuar për t’u anëtarësuar në BE sa më shpejt të jetë e mundur.

Bisedoi Gjergji Kajana

 

 

 

 

 

 

 

“Sepse fuqia e diasporës shqiptare në mbështetje të zhvillimit ekonomik dhe social të vendit, përbën një potencial të pashfrytëzuar që nuk mund të vazhdojmë ta trajtojmë si një peizazh të bukur në një kartolinë urimi nga larg dhe s’mund të vazhdojmë ta jetojmë si një marrëdhënie që kurorëzohet në festa kombëtare apo në takime sporadike të përfaqësuesve të qeverisë shqiptare me shqiptarët jashtë vendit”. Fjalët e kryeministrit pasi pohoi përpara diplomatëve shqiptarë të mbledhur më 24 gusht në Tiranë se një anëtar i qeverisë së re do të jetë ekskluzivisht për diasporën

Tiranë, 25 gusht 2017 – Ndërsa çdo ditë në media flitet për qeverinë Rama 2, për reduktim të numrit të ministrive e bashkim të atyre ekzistuese, përfliten e “digjen” emra ministrash të mundshëm, dje kryeministri Edi Rama ka deklaruar publikisht diçka në këtë aspekt. “Qeveria e re do të ketë dhe një ministër shteti ekskluzivisht për shqiptarët jashtë atdheut”. Janë tekstualisht fjalët e tij gjatë një takimi me ambasadorët dhe konsujt e Shqipërisë në botë, që trajtoi temën “Roli i ri i Shërbimit të Jashtëm në Ekonominë e vendit”.

Në takim, Rama u shpreh me tone jo fort të buta ndaj diplomatëve të mbledhur, për mangësitë e mefshtësinë e deritanishme të ndikimit të diplomacisë në ekonominë e vendit qoftë përmes pasqyrimit të zhvillimeve në vend jashtë kufijve, qoftë përmes tërheqjes së sipërmarrësve të huaj.

“Në harkun kohor të 4 viteve, të këtij mandati që po mbyllet, – u shpreh Rama – e kam shumë të vështirë të gjej në kujtesën time, rastin e fundit kur kam takuar në zyrën time operatorë ekonomikë, sipërmarrës, përfaqësues ndërmarrjesh, apo prospektues të sjellë apo të inkurajuar nga ju, për të ardhur dhe për të parë, nëse apo si mund të bëhet biznes në Shqipëri”.
“Po si ka mundësi që keni qenë kaq  të avashtë, ose për ta thënë shqip, kaq të leshtë, për të ndjerë urgjencën e domosdoshmërisë, për të gjetur mekanizmat e duhur, – ka theksuar ai mes të tjerash - për të ndërtuar platformat, për të hartuar formulat, skicuar rrugët e nevojshme, në mënyrë që realiteti ynë, ky vend që ndryshon me muaj dhe me javë, të pasqyrohet me zhdërvjelltësinë e  duhur, angazhimin e vazhdueshëm, aftësinë dhe shprehitë e nevojshme, jashtë kufijve tanë, ku na njohin pak, s’na njohin fare ose më keq akoma, na njohin keq”.

E gjithnjë të lidhur ngushtë me zhvillimin ekonomik të vendit e pjesë të diplomacisë ekonomike, kryeministri theksoi edhe bashkëpunimin me diasporën: “Nga ana tjetër, pjesë e kësaj teme, po kaq e rëndësishme sa kjo temë, është dhe bashkëpunimi me diasporën që lë jashtëzakonisht shumë për të dëshiruar, me organizatat e diasporës, me forcat e reja të krijuara në diasporë, në mënyrë që të ecim më tutje, jo thjesht për të konkretizuar më tej angazhimet e Samitit të parë të Diasporës, por për të bërë dhe këtu përputhjen mes kohës së re që jetojmë, forcave të reja në fushë dhe shërbimit tonë të jashtëm në funksion të Shqipërisë së re që duam. Dua t’ju informoj që në funksion të këtij aspekti themelor të kësaj qasje të re, qeveria e re do të ketë dhe një ministër shteti ekskluzivisht për shqiptarët jashtë atdheut”.

E pas premtimit të një ministri shteti, kryeministri ka kujtuar rëndësinë e ushtrimit të të drejtës së votës, “tanimë një detyrim i paanashkalueshëm më nga një qeveri shqiptare” dhe marrëdhëniet mes shqiptarëve në rajon, të cilat “kërkojnë një vëmendje shumë më të fokusuar dhe intensive nga niveli më i lartë i qeverisë”. Ndaj, një ministër shteti është figurë e domosdoshme, sepse “Ministria e Jashtme ka nevojë për një krah shumë të fortë, për një forcë të re, me fuqi të plotë politike që buron drejtpërdrejt nga niveli i kryeministrit”.

Nga ana tjetër, “bota shqiptare e dijeve jashtë kufijve ka marrë përmasa të reja, dhe distanca jonë me atë botë dijesh që zhvillohet, ndërkohë që ne kemi mbetur pre e kontakteve të vjetra dhe e marrëdhënieve me disa organizata që megjithë respektin janë shumë pak në krahasim me këtë botë të re dijesh shqiptare, – theksoi Rama – duhet të ngushtohet çdo ditë, çdo muaj, çdo vit si hendek”.

“Sepse fuqia sot e diasporës shqiptare në mbështetje të zhvillimit ekonomik dhe social të vendit, përbën një potencial të pashfrytëzuar që nuk mund të vazhdojmë ta trajtojmë si një peizazh të bukur në një kartolinë urimi nga larg dhe s’mund të vazhdojmë ta jetojmë si një marrëdhënie që kurorëzohet në festa kombëtare apo në takime sporadike të përfaqësuesve të qeverisë shqiptare me shqiptarët jashtë vendit, të cilat janë takime shumë të rëndësishme, por krejt periferike dhe krejt pa fryt, po të shohim gjerësinë e dijes shqiptare sot jashtë kufijve”.

E sërish një kritikë për diplomatët, për komunikimin aspak në nivel si me të huajt ashtu edhe me komunitetin shqiptar në vendet ku ata shërbejnë: “Vendosja e një figure qendrore Ministër Shteti pranë Kryeministrit ndihmon, besoj shumë por nuk mjafton fare, sepse ndërkohë komunikimi ynë jashtë, përshirë përmes rrjeteve sociale të ambasadave, konsullatave apo edhe përmes ekseseve të drejtpërdrejta të medias apo dhe në forma të tjera kontaktesh, nuk është as i pasur, as dinamik, as tërheqës, është një komunikim për t’u skuqur nga sikleti! Me të huajt po e po, por edhe me diasporën nuk bënë asnjë dallim. Ndërkohë që ne jemi një vend i vogël, jemi një komb i vogël dhe nuk e kemi luksin të lëmë jashtë vëmendjes dhe të lemë pa u përpjekur të përfshijmë çdo qelizë të zhvilluar të trurit shqiptar nëpër botë. Çdo qelizë, e jo më pjesë të tëra të këtij truri që janë jashtë kontakteve me Shqipërinë, në kuptimin institucional dhe në kuptimin e bashkëfunksionimit, s’po flas për kontaktet e tyre individuale, familjare që janë pjesë e jetës të çdo individi.
Duhet të ndryshojë ky komunikim dhe jam i bindur që së bashku do ta ndryshojmë  dhe do të fillojmë ta ndryshojmë në një kohë relativisht të shpejtë se s’kemi rrugë tjetër” e mbylli këtë kapitull kryeministri.

Të jenë edhe këto fjalë si premtimet e fushatave zgjedhore? Apo si premitimi i para katër vjetëve i Veliajt që deklaronte se “Çështjen e emigracionit do ta trajtonin në nivel ministror”? Apo si shumë fjalë të bukura që u thanë në Samit? muaji i ardhshëm do ta tregojë.
E nëse vërtet do të ketë një ministër shteti për shqiptarët jashtë vendit, të urojmë që ai të mos mendojë vetëm si t’i nxisë të investojnë në Shqipëri, por të ketë vesh për të dëgjuar e mundësi për t’u ofruar zgjidhje çështjeve të ngritura prej kohësh, nga e drejta e votës te mësimi i gjuhës shqipe, nga mbledhja e viteve të punës për pension te dhënia e informacioneve e ndihmesës për ata që kthehen, qofshin ata të sapodiplomuar, apo njerëz me familje që konsiderojnë të mbyllur (jo rrallë me dhimbje) përvojën e emigracionit.

K.B. Shqiptari i Italisë

(Ndiqni Shqiptariiitalise.com edhe në Facebook dhe Twitter)

 

 

 

Kalohet me ndonjë lajm sesi po ikin e po ikin shqiptarët, sesi nga BE-ja vetëm vitin e kaluar janë kthyer, pra riatdhesuar mbi 40 mijë shqiptarë...
Diaspora hesht nuk bzan. Nuk bzan as kur kryeministri i Shqipërisë në asnjë prej fjalëve nuk e shqipton fjalën diasporë, emigrant, refugjat, qoftë edhe për ato që ka premtuar, jo të drejtën e votës por as regjistrimin e tyre.  Nuk bzan edhe kur shikon që radhët e saj po stërmbushen, që Shqipëria po zbrazet
Nga
Petrit Kuçana, The albanian

Ata rikthehen nga të katër anët e globit sërish në muajt e ngrohtë atje ku u nisën, si një ritual shtegtimi e që rëndom quhen pushime. Ritual i përvitshëm ky, ku me patjetër do të shikojnë se çmimet rriten, që shikohen dhe trajtohen ndryshe, si parelinj në rastin më të mirë,  dhe “mbijetesa” varet nga aftësia e përshtatjes në vendin ku janë rritur...

Spektatorë të paepur mbeten mërgimtarët, jetimë gjithësesi dhe e gjitha çfarë mund të bëjnë është ndonjë rresht me mendimet e tyre në ndonjë media apo në rrjetet sociale, (pa përfshirë mllefet apo shitmendjen që konsiderohen më tepër si dëshmi mllefi sesa arritje, ja unë mundem!) ku asgjë nuk ndryshosh përveç specifikave të përshtatjes.

Asgjë nuk ndryshon edhe pse mërgimtarët shqiptarë (të Shqipërisë amë) janë të vetmit në rajon dhe më gjerë që nuk kanë të drejtën e votës dhe mbetet sfidë në vetvete përballimi me “argumentet” e qeveritarëve, që qëmtojnë “arsyet” se pse nuk u është dhënë kjo e drejtë, ndonëse u është premtuar me zë dhe me figurë se në zgjedhjet e tjera (të kurrëmosardhura) kjo do të bëhej realitet.

Diaspora hesht, nuk bzan.

Nuk bzan edhe kur shpeshherë në kurriz të saj majmen e majmen, (ata që ishin, janë e që duket që do të jenë) ministra,  deputetë, zyrtarë, apo që kanë marrë përsipër të jenë përfaqësues, (të diasporës kurrsesi) dhe mbase dikush bën ndonjë llogari nga ato të thjeshtat, se si është e mundur të vihet ajo pasuri e atij/asaj, me ato të ardhura që merr ai tipi/tipja nëpunëse apo zyrtare, e zgjedhur apo e komandur?

Thjesht ndonjë shfryrje dhe një pezm që kalon në sfidat e tjera të xhunglës, ku leqet janë shpesh të ngritura për parelinjtë, që nga çmimet e pa faturë, e deri tek rezervimet e tjera që janë ekstra speciale dhe ku nuk gjendet asnjë vend ankimi.

Diaspora hesht, nuk bzan.

Nuk bzan as kur mendon e stërmendon për aeroportin e vetëm të dheut të tyre, që pranohet botërisht se i ka çmimet më të larta në rajon dhe më gjerë, por nëse xhepi mbetet i ngushtë për apetitet e aeroportit (sidomos në ciklin e rikthimit) atëherë gjenden rrugët alternative, nga aeroportet e fqinjëve, apo mbetet alternativë ndërmarrja e odisesë së turravrapit që shkon disa ditë deri në mbërritje. Dhe askush nuk pëpëtin, nuk flet për të ikurit, të shpërngulurit, rrefugjatët, emigrantët...

Dhe ata heshtin, nuk bzajnë, qoftë edhe ata që ua përplasën dyert turinjëve, kur u rikthyen në mëmëdhe, pasi kishin mbaruar studimet në universitetet e perëndimit (se) pse ishin të papërshtatshëm në xhunglën e madhe, ku shërbyesit partiakë vendosin edhe për fatin e tyre.

Diaspora hesht, nuk bzan.

Nuk bzan edhe kur akuzohen se janë shkaktarët e ngritjes së çmimeve të gjithçkaje, edhe kur nuk ka një institucion të vetëm apo qoftë edhe shoqatë që “të përkujdeset” për ta, siç ndodh me shoqatat e mbrojtjes së shpendëve... dhe si spektatorë të devotshëm shohin ndonjëherë tek përbëjnë lajm sesi kanë rënë remitancat, pra të ardhurat e dërguara prej tyre, sesi janë bërë shkaktarë të shtimit të trafikut, të aksidenteve dhe loja tragji-komike se fëmijët e tyre nuk e fliskan aq mirë shqipen, e  vazhdon deri në absurditet, sidomos në ciklin e rikthimit atje ku u nisën, në truallin që quhet atdhe.

Nuk u arrit asnjëherë që shteti i Shqipërisë amë të ngrihet në nivelin qoftë edhe të shtetit të Kosovës, jo thjesht për pasjen e dikasteri, qoftë edhe si Ministri e Diasporës por edhe në angazhimin për “të bërë diçka” për diasporën.

Në të gjithë Kosovën edhe falë një tradite organizohen ditët e diasporës, ku me gjithë problematikat e ndryshme mërgimtarët nuk ndjehen aq të huaj sa në Shqipëri, ku nuk ka qoftë edhe një aktivitet të vetëm për diasporën. Keni dëgjuar për ndonjë qoftë një të vetëm?

Në Kosovë organizata Germin organizon kaq shumë aktivitete saqë nuk ka mbetur qytet pa shijuar aktivitetet e saj.

Në Shqipëri nuk gjen qoftë edhe një iniciativë të tillë apo të ngjashme, dhe kushedi sa në gjynah hyjnë ata që presin ndonjë gjë nga Ministria e Jashtme që po shijojnë pushimet pas fushatës së ethshme elektorale....

E mbase shumëkujt i kujtohet Samiti i Diasporës, ata mërgimtarët që dalloheshin me çantat e kuqe nëpër rrugët e Tiranës ato ditë Nëntori.
Askush prej tyre nuk ka parë gjë akoma, se pse u bë ai samit apo çfarë u arrit prej tij dhe më kot vetmevetshëm mund të shtrojë pyetjen se pse të mos bëhej diçka e ngjashme në verë kur vijnë emigrantët.

Thjesht s’bëhet, e kalohet me ndonjë lajm sesi po ikin e po ikin shqiptarët, sesi nga BE-ja vetëm vitin e kaluar janë kthyer, pra riatdhesuar mbi 40 mijë shqiptarë dhe qiqrat në hell vazhdojnë të reflektojnë çdo lloj tendence për ndonjë përçapje të diasporës, se dikush dikur mund dhe duhet të mendojë edhe për ta.

Diaspora hesht, nuk bzan.

Nuk bzan as kur kryeministri i Shqipërisë në asnjë prej fjalëve nuk e shqipton fjalën diasporë, emigrant, refugjat, qoftë edhe për ato që ka premtuar, jo të drejtën e votës por as regjistrimin e tyre.  Nuk bzan edhe kur shikon që radhët e saj po stërmbushen, që Shqipëria po zbrazet, që burgjet e Evropës po mbushen me të rinj shqiptarë.

E kushedi sa kohë do të kalojnë, sa breza do të rriten në mërgim ku në ADN-në e tyre do të vazhdojë të ruhet si amanet më shumë se si instikt, rikthimi në dheun e të parëve, ku shtegëtimi do të vazhdojë të mbetet i tillë, pa mundur të jenë pjesë vendimmarrjeje, qoftë edhe për të bërë pak zhurmë... Por diaspora jonë mbetet ajo e heshtura që s'bzan... Dhe nëse dikush mendon se potencialet e diasporës janë jashtëzakonshme dhe përfshirja e saj mbetet një domosdoshmëri, kjo ngjason më tepër me një dëshirë të kahershme sesa një realitet që preket, ose që pritet të preket. Duket se kështu është edhe më e lehtë udhëheqja e atyre që marrin votëbesimin e njëzet e ca përqind të votuesve...
Deri më tani diaspora është ajo që s'bzan, si e braktisur dhe braktisëse njëkohësisht... 

 

Policia dhe Prokuroria Holandeze kërkojnë pezullim të lëvizjes së lirë në zonën Schengen për shqiptarët

Policia dhe Prokuroria Holandeze kanë hartuar një raport me të cilin kërkojnë rikthimin e detyrimit të vizave për shtetasit shqiptarë në hapësirën Schengen. Lajmin e ka bërë të ditur në Shqipëri ABC News që ka siguruar raportin. 

Autoritetet holandeze kërkojnë rivendosjen e regjimit të vizave për shtetasit shqiptarë, duke kushtëzuar kështu lëvizjen e tyre në hapësiren Shengen. 

Pas problematikave në rritje të kriminalitetit nga bandat shqiptare në Holandë, Policia holandeze në bashkëpunim me Prokurorinë kanë këshilluar Qeverinë e vendit të kërkojnë rivënien e regjimit të vizave për të gjithë shtetasit shqiptarë në zonën Schengen. Këtë e konfirmon një memo e brendshme që përshkruan raportin në fjalë, që i është nisur për këshillim qeverisë.

Nga policia e Amsterdamit është konfirmuar për ABC News ekzistenca e këtij raportit, dhe është shpjeguar fuqizimi i elementëve kriminalë në Holandë: numri i të dyshuarve për vepra penale me kombësi shqiptare përgjatë një viti është dyfishuar. Ata operojnë kryesisht në trafikun e drogës, pastrimin e parave dhe në trafikun e qënieve njerëzore. Për Policinë dhe Prokurorinë holandeze, mënyra më e mirë për të luftuar këtë fenomen është rikthimi i detyrimit për pajisjen me vizat në mënyrë që shtetasit shqiptarë të mos hyjnë më lirisht në zonën Schengen dhe në Holandë. (Sipas ABC News)

Sa të zotët jemi të ekuilibrojmë krenarinë e shëndetshme që na karakterizon nga njëra  anë, me delirin e madhështisë apo mburrjen nga ana tjetër që rrezikon të na shkaktojë qëndrime apo reagime të rrezikshme...
Nga Adela Kolea

Të them të drejtën, e dua vendin tim.
Është një dashuri që më shumëfishohet ndoshta edhe prej faktit që prej tij, jetoj larg, në emigrim. E kjo prej shumë vitesh tashmë.
Një herë, dikush - jo emigrant si unë por që nuk është larguar ndonjëherë nga Shqipëria - më pati thënë:
E pse më pyet mbi dukurinë që, rilindësit shqiptarë, ishin aq të përmalluar ndaj Shqipërisë e që të gjithë shkruanin me aq mall e dashuri, me aq dhembshuri e përkushtim për Shqipërinë, me aq shqetësim e përfshirje emocionale mbi fatet e saj gjeopolitike?
Përgjigjja është e thjeshtë: ata, përtej faktit nëse ishin të gjithë intelektualë apo jo, se këtë, askush nuk e vë në dyshim, e nuk vihet as në diskutim pasioni i tyre për letrat në përgjithësi, kishin realisht si emërues të përbashkët – e nuk mund të mohohet as kjo gjë në fakt – emigrimin!
Për shumë nga ata, emigrimi madje, nuk ishte as diçka e dëshiruar apo e zgjedhur nga ata vetë por, i detyruar, ngaqë ishin të dëbuar, të padëshiruar nga qeveria e kohës për bindjet e tyre që binin ndesh me linjën që ajo qeveri ndiqte: mund të ishin disidentë të regjimit në fuqi, mund të kishin mospajtimet e tyre mbi klasën politike përkatëse të kohës … Nuk e di a do të kishin shkruar me të njëjtin patos, nëse do të kishin jetuar brenda në Shqipëri ata…!”. 

Më qe dukur pak cinik ky si arsyetim, pak egoist. Gjithsesi, mendim që pata respektuar në një farë mënyre, a priori.

E, si rrjedhim them se kjo imja, në lidhje me vendin tim, mund të konsiderohet si një dashuri e veçantë, e ekuilibruar. Mendoj se në këtë formë, dashuria ndaj vendit është më objektive, më e shëndetshme, më reale, më e besueshme. E këtu mendoj se qëndron vlera e shtuar e respektit ndaj atdheut tënd përkatës.
Pa ekzagjerime, pa deklarata të mëdha, pa bërë shqiponja me duar, vend e pa vend apo pa shpalosur flamuj etj…
E sërish, këtu nuk gjykoj personin që këto gjeste, përkundrazi, i bën. Secili ka mënyrën e vet të shprehjes së një forme dashurie, qoftë ndaj një personi fundja, qoftë ndaj një vendi.
Ruaj të pastër gjuhën shqipe, madje jam e rreptë ndaj kujt me të abuzon e nuk e respekton, ndonëse koha që tashmë jetoj jashtë Shqipërisë, është më e gjatë se ajo që kam kaluar brenda kufijve të saj. Veçse, has pak  vështirësi të përgjigjem “po”, nëse më pyesin: “A je patriote?”, pasi edhe me termin “patriot”  shpesh abuzohet sipas meje e bëhet “tregti”. E unë, nuk mund të vetëquhem “patriote”, e konsideroj këtë një atribut tejet të lartë, fisnik, që nuk e di se deri në ç’masë më përket e mund ta justifikoj apo përmbush unë vetë si meritë.

Kemi të mira plot ne shqiptarët, plot merita, tradita e vlera. I kemi trashëguar në shekuj.
Por, mua këtu më lindin disa pyetje:

Deri “ku” dhe deri “kur”, shqiptari do të vazhdojë të mburret, a thua se është i mbushur vetëm me veti pozitive e që të gjithë popujt e tjerë duhet t’ia kenë zili

Deri ku, tradita e zakone si p.sh, “Besa” e shqiptarit, janë tradita të mbetura tashmë të fiksuara në karakteristikat tona antropologjike  e etnologjike si popull dhe na përkasin në linja të përgjithshme, trashëguar prej një gjurme të hershme që brezat e shkuar na kane lënë si pasuri – herë të shkruar e herë të pashkruar – e deri ku, nëse do të analizonim popullsinë e sotme aktuale shqiptare, sa përqind e saj i përmbahet “Besës”, asaj të hershmes, autentikes si karakteristikë?

Nuk po flas për “Mikpritjen”, pasi kjo më bind e më frymëzon sinqerisht më tepër, kjo më bën të mendoj se është ruajtur me më shumë pastërti e fanatizëm nga shqiptari deri në ditët e sotme.

Sa “patriot” është shqiptari sot? Në ç’masë, në ç’nivel? “Sa”, në raport me patriotët e hershëm?

Po “seleksionues, e përse jo, “racist”, a është ndopak shqiptari?
A vazhdon ende përbuzja e njohur e “qytetarit” ndaj “katundarit”? Asgjë e habitshme, ekziston edhe jashtë Shqipërisë kjo gjë në marrëdhëniet rurale e urbane të banorëve, ndonëse në përmasa të përcaktuara kudo,  përbën “debulesë” edhe për popuj të tjerë, nuk ka pse të bëjë përjashtim shqiptari fundja. Mos kini frikë ta pohoni me një fjalë. Janë të gjitha, fije që ndërthurin petkun, i cili mbështjell një vend, nga Veriu në Jug, nga Lindja në Perëndim.  

A gjykon apo mallkon egërsisht shqiptari?
Më qëlloi një ditë p.sh, të dëgjoja komente të habitshme, nga më të ndryshmet mbi një martesë të përzier që ishte bërë kohët e fundit ndërmjet një çifti shqiptaro- afrikan…
Reagime nga më të ndryshmet kam dëgjuar në Shqipëri edhe mbi homoseksualët.
Kam dëgjuar edhe përkufizime nga më të ndryshmet për fëmijët me sindromën Doën apo për ata me sindromën e nanizmit…

Këto detaje, unë nuk i përmend, sepse “zbavitem” duke hartuar një farë liste të errët e me të meta të shqiptarëve. Jo, aspak. Fatkeqësisht më duhet të pohoj se nuk jane as dukuri të izoluara, që hasen rrallë por, ato bëjnë realisht pjesë në mentalitetin shqiptar, e pranojmë këtë me hir apo pahir.
E, thjesht për të diskutuar bashkë e për t’u ndërgjegjësuar  që jemi një popull si gjithë të tjerët! Me të mirat e me të këqijat e veta! Edhe te ne ka vend për kritika e jo vetëm për lëvdata.
Përndryshe, do të rezultonte diçka tejet kontradiktore gjithë ajo “besë, e bujari apo zemërgjerësi, ai shpirt mirëkuptimi e paqësor” që kemi, nëse do të ishim më pak paqësorë e mendjehapur  ndaj elementeve e dukurive të lartpërmendura, apo jo?

Nuk kuptoj edhe një “sindromë shqiptare”. Këtë e quaj “sindromë”, pasi e shoh si diçka të keqformuar, pra të pakurueshme. Jo “sëmundje”. Se sëmundjet deri diku, kurohen zakonisht. Po vërtet, e shoh me pak pesimizëm shpëtimin ndaj saj:
bëhet fjalë për faktin që, një personazh i huaj, botëror me famë e i shquar i momentit – qoftë ai i fushës së politikës, artit, sportit, shkencës etj – bëhet detyrimisht me origjinë shqiptare! Ai me doemos ka “prejardhje shqiptare” e fillon fantazia me anekdota të larmishme se stërgjyshërit apo të parët e tij, edhe mbiemrin e kishin ndryshe - e kishin në fillim shqiptar -  por, e paskëshin shndërruar atë në tokë të huaj…!
Ata janë rreptësisht me “mbiemër shqiptar si familje!”
E u sajojnë ndonjë mbiemër shqiptar të ngjashëm apo që shkon me rimë me atë të huajin që ai person realisht mbart…!
Kjo është diçka tragjikomike, diçka absurde që po kthehet në një prirje të dëshpëruar e qesharake.  Për çfarë fundja? Ku qendron gjithë kjo nevojshmëri për këto “birësime” të huajsh apo “gërmime” nëpër pemë gjenealogjike imagjinare personash, të cilat janë dështake e pa asnjë fryt  që ende pa nisur mirë? Disave nga këta pale, ndonjë pseudokëngëtar shqiptar u thur edhe këngë.

E sërish hasim një paradoks: nëse kemi krenarinë që nuk na e ka kush në botë, përse ky sens inferioriteti ndërkohë e insistimi për të bërë “shqiptarë” edhe ata që, shqiptarë nuk janë as prej së largu?

Përse të mos dimë të vlerësojmë sa duhet - dhe “kur” duhet, sepse shumë i vlerësojmë fatkeqësisht jo sa janë në jetë por, vetëm post mortem - shqiptarët me vlerë që kemi, ata të shkëlqyerit e çdo fushe?

Pak kritere më të rrepta në këtë rast, do të doja që në Shqipëri të kishte edhe në: odonomastikë, në emërtimin e rrugëve me emra personazhesh të huaj; në dhënien e nënshtetësisë shqiptare të huajve, kritere më të rrepta të seleksionimit; në dorëzimin e çelësave të një qyteti e vlerësimin si “qytetar nderi” të dikujt; në përcaktimin e monumenteve apo busteve të ndonjë të huaji që vendosen në ndonjë shesh të Shqipërisë; në vlerësimin e ndonjë figure vendase paralelisht apo ndoshta, me më tepër përparësi tek këta të fundit etj… Kjo do të përbënte besoj një tregues personaliteti e sigurie më të fortë për vendin.

Nuk po zgjatem as në kriteret që duhen pasur në ruajtjen e gjuhës shqipe - duhet të jenë të mirëqena këto nga gjithkush, sidomos nga personazhet publike e mediat, për përgjegjësinë si zëdhënës apo përhapës të fjalës që ata mbartin - nuk them prej ruajtjes  nga fanatizmi i purizmit, nga huazime që çdo gjuhe i nevojiten e që i ka birësuar e rrënjosur në dhjetëra e qindravjeçarë tashmë por, nga anglicizma apo italianizma, nga sllavizma apo arabizma krejtësisht të kota, të sajuara, që shqipen e bëjnë vetëm të rënkojë. As e ndihmojnë të ecë përpara, të evoluojë, jo më, ta pasurojnë. Shqipja për to nuk ka aspak nevojë, ajo është superiore ndaj tyre.

Një dukuri tjetër që has te shqiptarët, është edhe kjo që vijon:
shtrohet urgjentisht një herë në spital ish-Presidenti i vendit e, shumë persona, në vend që t’i adresojnë thjesht urimet për një shërim të shpejtë, fillojnë me mallkime. Se si janë këto mallkime, nuk ka nevojë t’i parashtroj unë, ia le fantazisë suaj, besoj se i kuptuat. Janë shumë “të larmishme” mallkimet e shqiptarit…!
E përse kjo gjë? Përtej gjendjes së dëshpëruar ekonomiko-sociale vetjake të dikujt, gjë që, nëse ajo është e trishtuar, e shtyn personin në vjellje vreri e kërkon automatikisht një valvul shpërthimi ankesash ndaj një përgjegjësi  hipotetik për gjendjen e tij ama, kjo nuk është etike, nuk është e justifikueshme, të paktën për nga ana njerëzore.
Duhet ta karakterizojë fundja shqiptarin ky negativitet? A nuk bie ndesh me vetitë pozitive që ai vetëshpalos mbi veten?
Ai person, përpara se të jete  i këtij apo atij roli ose funksioni shtetëror, është thjesht një njeri, një burrë, një bashkëshort, një baba familjeje  dhe nga ana njerëzore, këto reagime lënë shumë për të dëshiruar.

Ose, pati së fundmi ditëlindjen Kryeministri e shumë persona ndien apo u erdhi e natyrshme që në rrjetet sociale, ta urojnë. Shumë të tjerë filluan polemikat me krahasime të tipit:
“Po në Itali p.sh, nuk kemi dëgjuar t’i urohet me këtë servilizem Kryeministrit…?!”
Po, përse fundja, nuk u dashka uruar Kryeministri i vendit tënd? Për më tepër kur urimet janë të lira, kur ai nga ana e vet karakterizohet nga fakti që, si një pikë të fortë të tij, ka pikërisht komunikimin në rrjetet sociale me publikun, ndaj reagimet në të mirë apo në të keq, sipas rastit, i ndan në kohë reale në këto rrjete me popullin?
Askush nuk është i detyruar të bëjë një urim. Por, paralelisht nga ana tjetër, askush nuk ka të drejtë, që me invadencë, t’i imponojë mendimin e tij apo të gjykojë si “servil” tjetrin, nëse këtë urim apo gjest ai e ka kryer.
Edhe këto gjykime kategorike, të ngurta, janë simptoma të diktaturës e censurës që kemi kaluar ndoshta, të vetë indoktrinimit fundja - përtej hapësirës se “ku” e “sesi” ky aplikohej tek ne - të imponimit, dhe në mënyrë shpesh të pavetëdijshme, vazhdojmë t’i aplikojmë ndaj mentalitetit apo zgjedhjeve të tjetrit. Shqiptari do që përherë, ta ketë ai “fjalën e fundit!”.

Kaq kisha, miqtë e mi shqiptarë! 
Këto shënime modeste dhe të natyrshme nga ana ime, le të shërbejnë si stimul për bashkëbisedime me të thelluara ndaj këtij boshti idesh, ndaj këtyre pikave të ndjeshme, të brishta që ne si popull kemi, duam apo s’duam ta pohojmë këtë.

Kemi anë të forta, të lavdërueshme, të vlefshme por, kemi edhe anë të dobëta, të diskutueshme, anë që kanë nevojë të përforcohen e modifikohen, të temperohen ashtu si një klimë  e ashpër e kokëfortë, së cilës vetë koha dhe njerëzimi i kërkon që të zbusë tiparet e saj meteorologjike, e pa dalë nga vetja, ta mbështjellë njeriun më ngrohtësisht.
Jemi, thjesht një popull si gjithë të tjerët, me të metat e me vlerat tona pozitive. Kaq! Pa qenë nevoja të vetëpërshkruhemi me superlativë.
E, një dozë modestie shpesh na bën mirë të kujtohemi ta mbajmë në xhep, si një fjalor  i vogël xhepi, i cili na vjen në ndihmë sa herë hasim diçka “të huaj”, që nuk e zotërojmë sa duhet, që nuk na përket fare ndoshta por, që kemi nevojë ta njohim e më tej ta përkryejmë.
Pikërisht, sepse e përkryera nuk ekziston, e nuk ka sesi, a priori të na përkasë neve si popull.
Autostimën - duke e mbajtur gjithnjë të pacenuar - ndonjëherë të mundohemi ta thërrasim në kauzë  si “arbitër”, që të ekuilibrojë krenarinë e shëndetshme që na karakterizon nga njëra  anë, me delirin e madhështisë apo mburrjen nga ana tjetër, e cila, kjo e fundit, rrezikon gjithnjë të na shkaktojë disa figura apo reagime të rrezikshme.

Lista e votuesve është shumë më e gjatë se ajo e shqiptarëve me të drejtë vote rezidentë në Shqipëri. Rreth 1,3 milion e personave të saj do të jenë thjesht vëzhgues të zgjedhjeve

Romë, 21 qershor 2017 – Nuk e teprojmë aspak po të pohojmë se për çdo dy shqiptarë që mund të shkojnë të votojnë, do të jetë një i tretë që mundet vetëm të vëzhgojë nga larg procesin parësor të një demokracie, atë të zgjedhjeve. Në këto kushte vazhdon të mbetet Shqipëria edhe tani, në vitin 2017, pas shumë premtimesh të pambajtura të viteve të shkuara.

Janë shifrat zyrtare që flasin qartë e që pohojnë këtë të vërtetë.

Ministria e Brendshme përditësoi në fund të muajit maj listën e votuesve (duke shtuar të gjithë at që mbushin moshën madhore në 7 ditët e shtyrjes së datës së votimit). “Të drejtën e votës e kanë 3.452.308 shtetas. Ndër ta, 136.651 zgjedhës votojnë për herë të parë.  51% e zgjedhësve janë meshkuj dhe 49% femra” shkruhet aty. Por veç numrit të votuesve për herë të parë, numrit të meshkujve dhe të grave, do të ishte me interes në rastin e Shqipërisë të thuhet edhe sa prej personave në listë jetojnë në Shqipëri e sa të tjerë jo. Por si gjithnjë, mungon kjo shifër e rëndësishme që përcakton edhe kush mund e kush nuk mund të votojë. Sepse nëse ata që jetojnë në Shqipëri e kanë qendrën e votimit pak metra larg shtëpisë, kush jeton jashtë e ka të pamundur të ushtrojë të drejtën e votës pa u kthyer në vendlindje. Dhe këta janë vërtet shumë, mbi një të tretën e zgjedhësve në listë.

Nuk është e vështirë të arrish në këtë përfundim. Nga të dhënat e fundit INSTAT, më 1 janar 2017, në Republikën e Shqipërisë jetojnë 2.876.591 banorë. Po të heqim të miturit, pra personat e grupmoshave 0-17 vjeç (rreth 633 mijë vetë) dhe një tjetër 2%, apo 44 mijë, që sipas të dhënave të OKB-së janë të huaj me lejeqëndrim në Shqipëri, del se nga lista e votuesve e ministrisë së Brendshme vetëm 2 milionë e 200 mijë jetojnë në Shqipëri. Mbi 1 milion e 250 mijë jetojnë jashtë, janë emigrantë, që nëse duan të ushtrojnë të drejtën kushtetuese të votës, duhet të marrin në rrugë të gjatë.

Gjatë kësaj fushate të zbehtë nga pikëpamja e paraqitjes së programeve, me thënë të vërtetën, emigrantët nuk u gënjyen shpesh si herën e shkuar kur të gjithë i ftonin të shkonin në Shqipëri e t’i votonin në zgjedhjet e 23 qershorit 2013, sepse do të ishte herë e fundit që u duhej të shkonin në atdhe, pas 4 vjetëve do t’u jepej mundësia të jepnin votën atje ku jetonin. Këtë radhë, me emigrantët nuk u bë shumë fushatë, asndonjë përpjekje e veçantë për t’i bindur për të votuar këtë apo atë parti. Kryeministri Rama – i cili që në Samitin e Diasporës e pohoi se premtimi elektoral nuk do të mbahej pasi akoma nuk është bërë regjistrimi i popullsisë jashtë vendit (pse nuk u nis asnjëherë deri tani?) – nga fillimi i majit i ftoi emigrantët, që edhe nëse nuk do të shkojnë dot, t’u telefononin 10 personave në atdhe për t’u mbushur mendjen të shkojnë të votojnë. Edhe Basha e tha në një nga mitingjet e tij se ai do t’u sigurojë emigrantëve të votojnë atje ku jetojnë herën e ardhshme. Por nuk pati ndonjë këmbëngulje të veçantë në këtë drejtim.

Tashmë është bërë refren banal “ejani në Shqipëri e na votoni këtë radhë, se pas katër vjetëve votën do ta jepni aty ku jetoni” e pakkush beson që i njëjti nuk do të përsëritet edhe pas katër vjetëve, e pas katër vjetëve akoma.

Keti Biçoku

 

Artikuj te tjere...